Raksha Bandhan 2026: ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਬੰਨ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਰੱਖੜੀ? ਰਾਵਣ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਸਰਵਨਾਸ਼
Raksha Bandhan 2026: ਰਕਸ਼ਾ ਬੰਧਨ 'ਤੇ, ਭੈਣਾਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਗੁੱਟ 'ਤੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਦਰ ਜਾਂ ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਅਸ਼ੁੱਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਰਾਵਣ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਸ਼ੁਰਪਨਖਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
Raksha Bandhan Story: ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਅਟੁੱਟ ਪਿਆਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਰੱਖੜੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹਰ ਸਾਲ ਸਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ, ਭੈਣਾਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁੱਟ ‘ਤੇ ਰੱਖੜੀ, ਰੱਖਿਆ ਸੂਤਰ ਬੰਨ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਰਾ ਆਪਣੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਦਰ ਕਾਲ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਦਰ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਚੰਗੇ ਨਤੀਜੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ। ਇਸ ਲਈ ਰੱਖੜੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਭਾਦਰ ਕਾਲ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਰਵਾਇਤ ਹੈ। ਭਾਦਰਾ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਖ਼ਤ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਭਦਰਾ ਕੌਣ ਹੈ, ਅਤੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਣਨ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਕੀ ਸਬੰਧ ਹੈ? ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
ਰੱਖਿਆ ਬੰਧਨ 2026 ਕਦੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ?
ਦ੍ਰਿਕ ਪੰਚਾਂਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2026 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਵਣ ਪੂਰਨਿਮਾ ਤਿਥੀ 27 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 9:08 ਵਜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ 28 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 9:48 ਵਜੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਦੈ ਤਿਥੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੱਖੜੀ ਬੰਧਨ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ, 28 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕੀ ਇਸ ਵਾਰ ਰੱਖੜੀ ‘ਤੇ ਭਦਰਾ ਦਾ ਸਾਇਆ ਹੈ?
2026 ਵਿੱਚ ਰੱਖੜੀ ‘ਤੇ ਭਦਰਾ ਦਾ ਕੋਈ ਸਾਇਆ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੋਤਿਸ਼ ਗਣਨਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਦਰਾ ਦਾ ਸਮਾਂ 28 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਭੈਣਾਂ ਦਿਨ ਭਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁੱਟ ‘ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਭਦਰਾ ਕੌਣ ਹੈ?
ਪੰਚਾਂਗ ਵਿੱਚ, ਭਦਰਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਨ ਪੰਚਾਂਗ ਦੇ ਪੰਜ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਭਦਰਾ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁੱਭ ਜਾਂ ਗਰਮ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਵਿਆਹ, ਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਵੇਸ਼, ਮੁੰਡਨ (ਸਿਰ ਮੁੰਡਾਉਣ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ) ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਗਮਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਦਰਾ ਭਗਵਾਨ ਸੂਰਜ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਸ਼ਨੀਦੇਵ ਦੀ ਭੈਣ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਕਾਫ਼ੀ ਗਰਮ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਦਰਾ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਇਸ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋਣ ਲੱਗੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਭਗਵਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੰਚਾਂਗ ਦੇ ਵਿਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਗਮਾਂ ਲਈ ਅਸ਼ੁੱਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਰਕਸ਼ਾ ਬੰਧਨ ਅਤੇ ਭਦਰਾ ਵਿਚਕਾਰ ਕੀ ਸਬੰਧ ਹੈ?
ਰਕਸ਼ਾ ਬੰਧਨ ਸ਼੍ਰਾਵਣ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਦਰਾ ਦਾ ਸੰਜੋਗ ਅਕਸਰ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਭਰਾ-ਭੈਣ ਦੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਸ਼ੁਭ ਕਾਰਜ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਭਦਰਾ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਰੱਖੜੀ ‘ਤੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਨੂੰ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਵਣ ਅਤੇ ਸ਼ਰੁਪਨਖਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਕੀ ਹੈ?
ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਰੱਖੜੀ ਨਾ ਬੰਨ੍ਹਣ ਸੰਬੰਧੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਕਹਾਣੀ ਰਾਵਣ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਸ਼ਰੁਪਨਖਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਵਣ ਦੀ ਭੈਣ ਸ਼ਰੁਪਨਖਾ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਗੁੱਟ ‘ਤੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹੀ ਸੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਦਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਦਾ ਹੰਕਾਰ ਵਧਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਉਸਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਦਰਾ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਭਰਾ ਦੇ ਗੁੱਟ ‘ਤੇ ਰੱਖੜੀ ਨਹੀਂ ਬੰਨ੍ਹਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਭਾਦਰਾ ਦੌਰਾਨ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਕਿਉਂ?
ਭਦਰਾ ਨੂੰ ਉਗਰ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁੱਭ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ੁਭ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਰੱਖੜੀ ‘ਤੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਰਸਮ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਭਰਾ ਅਤੇ ਭੈਣ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਆਰ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਪਰਿਵਾਰ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਦਰਾ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪੰਚਾਗ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਭ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਅੱਜ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਪਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।


