ਸੱਤਿਆ ਨਿਕੇਤਨ ਹਾਦਸਾ: ਪੁਰਾਣੀ ਇਮਾਰਤ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਨੀਂਹ ਤੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ‘ਚ ਕੰਮ… ‘Hostel Days’ PG ਜਾਂ ਮੌਤ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ?
ਸੱਤਿਆ ਨਿਕੇਤਨ ਦਾ ਡੇਅਜ਼ ਪੀਜੀ ਹੋਸਟਲ ਇੱਕ ਪੰਜ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਸੀ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਡੀਯੂ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਬੇਸਮੈਂਟ ਦੇ ਕੰਮ ਦੌਰਾਨ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਢਹਿ ਜਾਣ ਨੇ ਕਈ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸੱਤਿਆ ਨਿਕੇਤਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੇ ਨੇੜਲੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਮਲਬੇ ਦੇ ਢੇਰ ਨੂੰ ਲੱਭ ਸਕਣ, ਜਿੱਥੇ ਪੰਜ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਪੀਜੀ ਹੋਸਟਲ, “ਹੋਸਟਲ ਡੇਜ਼” ਕਦੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ। ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੈਂਪਸ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਵਾਲੀ ਕਲੋਨੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਨਿੱਜੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਸਟਲ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ। ਇਮਾਰਤ ਢਹਿ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੰਗੇ ਹੱਥਾਂ ਅਤੇ ਜੋ ਵੀ ਔਜ਼ਾਰ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਮਲਬੇ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਤੱਕ, ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ 11 ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਹੋਸਟਲ ਡੇਜ਼ ਇੱਕ ਪੰਜ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਪੀਜੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੇਸਮੈਂਟ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਮੰਜ਼ਿਲ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਕਮਰੇ ਸਨ, ਹਰੇਕ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਮੰਜ਼ਿਲ ‘ਤੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 10 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਦੂਜੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਰਸੋਈ ਅਤੇ ਮੈਸ ਵੀ ਸੀ। ਇਸ ਪੀਜੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕਈ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੋਤੀਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਕਾਲਜ, ਵੈਂਕਟੇਸ਼ਵਰ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜੇਐਮਸੀ ਕਾਲਜ, ਆਤਮਾ ਰਾਮ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਕਾਲਜ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਕਾਮਰਸ, ਗਾਰਗੀ ਕਾਲਜ, ਮੈਤਰੀ ਕਾਲਜ, ਰਾਮਲਾਲ ਆਨੰਦ ਕਾਲਜ, ਆਰੀਆਭੱਟ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀ ਇਸ ਪੀ.ਜੀ.
ਬੇਸਮੈਂਟ ‘ਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਉਸਾਰੀ
ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਨਿਵਾਸੀ ਰਾਜੇਨ ਛੇਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 15 ਕਮਰੇ ਸਨ, ਹਰੇਕ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਮੁਰੰਮਤ ਜਾਂ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਛੇਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੇਰਲ, ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਰੇਕ ਬੈੱਡ ਲਈ ਲਗਭਗ 12,000 ਰੁਪਏ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ।” ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਨੀਂਹ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸੀ।”
ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਊਥ ਕੈਂਪਸ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ 1:34 ਵਜੇ ਇੱਕ ਪੀਸੀਆਰ ਕਾਲ ਆਈ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਠ ਫਾਇਰ ਟੈਂਡਰ ਅਤੇ ਕਈ ਬਚਾਅ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਨਿਵਾਸੀ ਨੇ ਪੀਟੀਆਈ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, “ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਭੂਚਾਲ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ। ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਜ਼ਮੀਨ ਹਿੱਲ ਗਈ ਹੋਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਭੂਚਾਲ ਆਇਆ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਬਾਹਰ ਭੱਜ ਗਏ।”
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਧਮਾਕੇ ਨਾਲ ਢਹਿ ਇਮਾਰਤ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਤੁਰੰਤ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਵਿੱਚ, ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੇ ਫਸੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਲਈ ਭਾਰੀ ਕੰਕਰੀਟ ਦੀਆਂ ਸਲੈਬਾਂ ਚੁੱਕਣੀਆਂ ਅਤੇ ਮਲਬਾ ਹਟਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਨਿਵਾਸੀ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਇਮਾਰਤ ਵੀ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਜਾਪਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਝੁਕੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਿਵਾਸੀ ਨੇ ਪੀਟੀਆਈ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲਗਭਗ 35 ਤੋਂ 40 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉੱਪਰਲੀਆਂ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ‘ਤੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਇਮਾਰਤ ਡਿੱਗੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਸੌਂ ਰਹੇ ਸਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਢਹਿਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਾਹਰ ਆਇਆ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ”ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮੈਂ ਬਾਹਰ ਆਇਆ, ਸਾਰੀ ਚੀਜ਼ ਢਹਿ ਗਈ,”। ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਿਵਾਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਢਹਿਣ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਪਹਿਲਾਂ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਪਾਰ ਆਪਣੀ ਸਾਈਕਲ ਚਲਾ ਕੇ ਵਾਲ-ਵਾਲ ਬਚ ਗਿਆ। ਢਹਿਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਢਾਂਚਾ ਇੱਕ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਧਮਾਕੇ ਨਾਲ ਢਹਿ ਗਿਆ।
ਐਤਵਾਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਾਲਜ ਨਹੀਂ ਗਏ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਐਤਵਾਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਾਲਜ ਨਹੀਂ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਪੀਜੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਪੀਜੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਲਕ ਬਾਹਰ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।” ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਜਾਇਦਾਦ ਨੂੰ ਪੀਜੀ ਵਜੋਂ ਲੇਬਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਔਨਲਾਈਨ ਕਿਰਾਇਆ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਢਹਿ ਗਿਆ ਪੀਜੀ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਨੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਕੋਈ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਦਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਪੂਰਾ ਸੱਤਿਆ ਨਿਕੇਤਨ ਪੀਜੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਘਰ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 30% ਹੀ ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।” ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਗਟਰ ਅਤੇ ਸੀਵਰ ਵੀ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਨ।”
ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਿਵਾਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਲਾਕੇ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਦੀ ਢਾਂਚਾਗਤ ਤਸਦੀਕ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੇਸਮੈਂਟਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪੰਜ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕੀ ਅਜਿਹੇ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ।
Source: Tv9Bhartvarsh.com
