ਡੀਪਫੇਕ ਲੋਕਤੰਤਰ ਲਈ ਨਵਾਂ ਖ਼ਤਰਾ…10 ਦਿਨਾਂ ‘ਚ ਸਰਕਾਰ ਚੁੱਕੇਗੀ ਇਹ 4 ਕਦਮ, ਬਣੇਗਾ ਕਾਨੂੰਨ

ਡੀਪਫੇਕ ਵੀਡੀਓਜ਼ (Deepfake Video) ਅਤੇ ਆਡੀਓਜ਼ ਦੇ ਵਧਦੇ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਸਾਵਧਾਨ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ ਅਤੇ ਆਈਟੀ ਮੰਤਰੀ ਅਸ਼ਵਨੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਕਈ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਬੈਠਕ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਕੁਝ ਫੈਸਲੇ ਲਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡੀਪ ਫੇਕ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਮਾਜ ਲਈ, ਸਗੋਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਲਈ ਵੀ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ ਹੈ। ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ਵਨੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਡੀਪ ਫੇਕ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਮਾਜਿਕ ਖਤਰਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨਗੀਆਂ। ਪਹਿਲੀ ਗੱਲ, deepfakes ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ? ਦੂਜਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਇਰਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ? ਤੀਜਾ, ਯੂਜ਼ਰ ਇਸਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰ ਹੋ ਸਕੇ? ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਖਤਰੇ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਨ?

ਕੁਝ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਤਿਆਰ

ਹਾਲ ਹੀ ‘ਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਰਸ਼ਮਿਕਾ ਮੰਦਾਨਾ ਅਤੇ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਡੀਪਫੇਕ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਕਾਫੀ ਚਰਚਾ ‘ਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ‘ਚ ਅਸ਼ਵਨੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਵੀਡੀਓ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਕੁਝ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਾਵਧਾਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਲਦੀ ਹੀ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਤੌਰ ਤੇ ਸਹੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਜਾਣਗੇ।

ਕਈ ਹੋਰ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਫਾਲੋ-ਅੱਪ ਮੀਟਿੰਗਾਂ

deepfakes ‘ਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਸਬੰਧੀ ਅਗਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ਼ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਡੀਪਫੇਕ ਵੀਡੀਓ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰੇਗਾ, ਉਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ਵਨੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡੀਪਫੇਕ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਖੁਦ ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਡੀਪਫੇਕ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਾਨੂੰਨ ‘ਤੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਝਾਅ ਆਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਕਿ ਵੀਡੀਓ ਕੁਦਰਤੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਰ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।