ਕੌਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਆਖ਼ਿਰ ਕਿਉਂ ਨਾਰਵੇ ‘ਤੇ ਭੜਕ ਰਹੇ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ?
ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ 'ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ। ਨਾਰਵੇ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨੋਬਲ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦਖਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਨਾਰਵੇ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ, ਜਿਸ ‘ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਸ਼ਾਂਤੀ ‘ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਕਿਉਂਕਿ ਨਾਰਵੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਧਮਕੀ ਦੁਹਰਾਈ ਹੈ। ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਡੈਨਮਾਰਕ ਦਾ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਹੈ ਤੇ ਨਾਰਵੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਡੈਨਮਾਰਕ ਦੇ ਰੁਖ਼ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਡੈਨਮਾਰਕ ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ 10 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਇਆ ਹੈ।
ਨਾਰਵੇ ਦੇ ਸਟੋਰੇ ਸਮੇਤ ਯੂਰਪੀਅਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਟਰੰਪ ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਉਣ ‘ਤੇ ਅੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਟੋਰੇ ਨੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਟਰੰਪ ਦੇ ਪੱਤਰ ਤੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਬਾਰੇ, ਸਟੋਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਬਾਰੇ, ਮੈਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਸਮੇਤ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਨੋਬਲ ਕਮੇਟੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ।”
ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਕੌਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?
ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ’ਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨੋਬਲ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸੁਤੰਤਰ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਅਕਤੂਬਰ ‘ਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ 10 ਦਸੰਬਰ (ਅਲਫ੍ਰੇਡ ਨੋਬਲ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ) ਨੂੰ ਸਟਾਕਹੋਮ (ਸਵੀਡਨ) ਤੇ ਓਸਲੋ (ਨਾਰਵੇ) ‘ਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਰਵੇ ‘ਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਲਫ੍ਰੇਡ ਨੋਬਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵਸੀਅਤ ‘ਚ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਰਵੇਈ ਸੰਸਦ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਚੋਣ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਤੰਤਰ ਕਮੇਟੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਵਿਵਾਦ ‘ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਨਾਰਵੇ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ
ਨਾਰਵੇ ਟਰੰਪ ਦੀਆਂ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦਾ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਾਰਵੇ ਵੀ ਟਰੰਪ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇਸ ਇਨਕਾਰ ਨੂੰ ਨਾਰਵੇ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣਾ ਅਪਮਾਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਮਾਮਲੇ ‘ਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਕੋਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
