ਪਠਾਨਕੋਟ ‘ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਲੀਚੀ-ਅੰਬ ਦੀ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ
ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਰੁਕ-ਰੁਕ ਕੇ ਹੋ ਰਹੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਹੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਤੂਫਾਨ ਅਤੇ ਗਰਜ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨੇ ਬਾਗਬਾਨਾਂ ਦੀਆ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।
ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਰੁਕ-ਰੁਕ ਕੇ ਹੋ ਰਹੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਹੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਮੌਸਮ ਸੁਹਾਵਣਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਮੌਸਮ ਲੀਚੀ ਅਤੇ ਅੰਬ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਲਈ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ ਲੀਚੀ ਅਤੇ ਅੰਬ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਲੀਚੀ ਜ਼ੋਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇੱਥੇ 5200 ਹੈਕਟੇਅਰ ਦੇ ਰਕਬੇ ‘ਤੇ ਹੋਰ ਫਲਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਬਾਰਿਸ਼ ਕਾਰਨ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਤੂਫਾਨ ਅਤੇ ਗਰਜ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨੇ ਬਾਗਬਾਨਾਂ ਦੀਆ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੀਂਹ ਅੰਬ ਅਤੇ ਲੀਚੀ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੰਬ ਅਤੇ ਲੀਚੀ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਫੁੱਲਾਂ ‘ਤੇ ਹਨ। ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਫੁੱਲ ਡਿੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਝਾੜ ‘ਤੇ ਪਵੇਗਾ।
ਲੀਚੀ ਜ਼ੋਨ ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ 2,100 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਲੀਚੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ
ਲੀਚੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਫਸਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਠਾਨਕੋਟ ਨੂੰ ਲੀਚੀ ਜ਼ੋਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੁਜਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੀਚੀ ਅਸਟੇਟ ਵੀ ਬਣਾਈ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਲੀਚੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਣ ਤੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲੀਚੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਸਿਰਫ਼ 2,100 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਾਗਬਾਨੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨੇ 35,000 ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਲੀਚੀ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਸਾਲ ਝਾੜ ਵਧਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਾਰਿਸ਼ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਤੂਫ਼ਾਨ ਬਾਗਬਾਨਾਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ, ਲੀਚੀ ਹੇਠ ਰਕਬਾ 400 ਏਕੜ ਤੱਕ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ 9.9 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਮੀਂਹ ਦਰਜ
ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ 9.9 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਮੀਂਹ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1 ਤੋਂ 20 ਮਾਰਚ ਤੱਕ, ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਮੀਂਹ ਦਾ 43.5% ਮੀਂਹ ਪਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਅਗਲੇ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਗਰਜ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। 21 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਹਲਕੀ ਤੋਂ ਦਰਮਿਆਨੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੀਚੀ ਅਤੇ ਅੰਬ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਵਧ ਗਈ ਹੈ।
ਸੁਹਾਵਣਾ ਮੌਸਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ
ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਪੀਏਯੂ) ਦੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਮਾਹਿਰ ਡਾ. ਮਨੂ ਤਿਆਗੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ 24°C ਅਤੇ 27°C ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਅੰਬ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਲੀਚੀ ਦੇ ਫਲ (ਅਪ੍ਰੈਲ-ਮਈ) ਦੇ ਪੱਕਣ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੌਰਾਨ, ਤਾਪਮਾਨ 30°C ਅਤੇ 35°C ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਦੋਵੇਂ ਫਲ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਫੁੱਲ ਉੱਗ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲਗਾਤਾਰ ਮੀਂਹ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਪਮਾਨ 10 ਤੋਂ 22°C ਤੱਕ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੌਸਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੂਫਾਨ ਅਤੇ ਗੜੇਮਾਰੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੋਵੇਂ ਫਲ ਦਾਲਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ, ਅਤੇ ਇਸ ਪੜਾਅ ‘ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਵੀ ਫਸਲ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
5,200 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਫਲਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ
ਬਾਗਬਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਜਤਿੰਦਰ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਕਬਾ ਲੀਚੀ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2,100 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2,000 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਅੰਬ ਅਤੇ 600 ਹੈਕਟੇਅਰ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਕੁੱਲ 5,200 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ। ਅਜੇ ਤੱਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਕੋਈ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਗਬਾਨਾਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
