ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਤੇ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ… ਫਰੀਦਕੋਟ ਦਾ ਇਹ ਕਿਸਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਵਿਲੱਖਣ ਖੇਤੀ
ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਐਨਆਰਆਈ ਦੋਸਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕੁੱਝ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਇੱਕ ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਖਜੂਰ ਦੇ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ 52 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਬੂਟੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਬੂਟੇ ਖਰੀਦੇ ਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਪੌਦੇ ਲਗਭਗ ਸੱਤ ਮਹੀਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਖਰਚੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਖਾਦ ਜਾਂ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੁੱਝ ਕਿਸਾਨ ਹੁਣ ਰਵਾਇਤੀ ਕਣਕ-ਝੋਨੇ ਦੇ ਫਸਲੀ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਵਿਕਲਪਕ ਖੇਤੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ। ਫਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਮੱਤਾ ਪਿੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਕਿਸਾਨ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਕਿਸਮ ਦੀ ਖੇਤੀ ‘ਚ ਰੁੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਖਜੂਰ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਖੇਤੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹੀ ਖਜੂਰ ਦੇ ਪੌਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੱਡੇ ਹੋਟਲਾਂ, ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਕਲੋਨੀਆਂ ਤੇ ਨਿੱਜੀ ਬੰਗਲਿਆਂ ‘ਚ ਸਜਾਵਟੀ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਐਨਆਰਆਈ ਦੋਸਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕੁੱਝ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਇੱਕ ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਖਜੂਰ ਦੇ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ 52 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਬੂਟੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਬੂਟੇ ਖਰੀਦੇ ਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਪੌਦੇ ਲਗਭਗ ਸੱਤ ਮਹੀਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਖਰਚੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਖਾਦ ਜਾਂ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਫਸਲ ‘ਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਖਪਤ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਹਫ਼ਤੇ ‘ਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਿੰਚਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ । ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਮੰਗ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਪੌਦੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 500 ਤੋਂ 700 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੋ ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਪੌਦੇ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ 1,000 ਤੋਂ 1,500 ਰੁਪਏ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਵੇਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਪੌਦੇ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਛੋਟੇ ਉਚਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਫਸਲਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਸਣ ਤੇ ਪਿਆਜ਼, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਜੂਰ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਖੇਤੀ ਦਾ ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਲਾਭਦਾਇਕ ਵਿਕਲਪ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਜੋ ਘੱਟ ਲਾਗਤ, ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੇ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਨੂੰ ਤਰਜ਼ੀਹ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।