AQI
TV9 NETWORK LOGO
User Image
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

ਪੰਜਾਬਦੇਸ਼ਦੁਨੀਆਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ 2027ਟ੍ਰੈਂਡਿੰਗਮਨੋਰੰਜਨਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼ਖੇਡਾਂਧਰਮਵੀਡੀਓਸ਼ਾਰਟ ਵੀਡੀਓਜ਼ਲਾਈਫਸਟਾਈਲਕਾਰੋਬਾਰਟੈਕਨੋਲਜੀਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ

ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ‘ਚ ਕਿਉਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਨਾਰੀਅਲ? ਜਾਣੋ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਹਾਣੀਆਂ

Coconut: ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਾਰੀਅਲ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ।

tv9-punjabi
TV9 Punjabi | Published: 12 Nov 2026 14:40 PM IST
Share
ਕੋਈ ਵੀ ਯੱਗ, ਹਵਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਜਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਤ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਰੀਅਲ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹਰ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਕੋਈ ਵੀ ਯੱਗ, ਹਵਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਜਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਤ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਰੀਅਲ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹਰ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

1 / 7
ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਵੀ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋੜਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਏ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਵੀ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋੜਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਏ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2 / 7
ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਚ, ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਹਰ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਦਾ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਫਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਦਰਦ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤਾਂ ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਦੀ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ।

ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿੱਚ, ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਹਰ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਦਾ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਫਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਦਰਦ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤਾਂ ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਦੀ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ।

3 / 7
ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਅਵਤਾਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਇੱਕ ਨਾਰੀਅਲ ਦਾ ਰੁੱਖ ਅਤੇ ਕਾਮਧੇਨੂ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਕਲਪਵ੍ਰਿਕਸ਼ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਅਵਤਾਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਇੱਕ ਨਾਰੀਅਲ ਦਾ ਰੁੱਖ ਅਤੇ ਕਾਮਧੇਨੂ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਨਾਰੀਅਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਕਲਪਵ੍ਰਿਕਸ਼ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

4 / 7
ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋੜਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿੱਤਰ ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਵਰਗ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਵਰਗ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਤੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋੜਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਾਰੀਅਲ ਤੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿੱਤਰ ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਵਰਗ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਵਰਗ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਤੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ।

5 / 7
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੂਜੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੂੰਹ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਬਲੀਦਾਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਸੀ। ਫਿਰ, ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਲਈ, ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।

ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੂਜੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਅਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੂੰਹ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਬਲੀਦਾਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਸੀ। ਫਿਰ, ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਲਈ, ਨਾਰੀਅਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।

6 / 7
ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

7 / 7
Follow Us
Latest Photos Business Technology
Latest Stories