ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਇਤਿਹਾਸ ‘ਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਲ, ਵਿਕਰਮ-1 ਸ੍ਰੀਹਰੀਕੋਟਾ ਤੋਂ ਲਾਂਚ

Updated On: 

18 Jul 2026 12:41 PM IST

ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਧਿਆਏ ਜੁੜ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਥਿਤ ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਕੰਪਨੀ 'ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ' ਨੇ ਸਨਿਵਾਰ (18 ਜੁਲਾਈ) ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਆਰਬੀਟਲ ਰਾਕੇਟ 'ਵਿਕਰਮ-1' (Vikram-1) ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਲਾਂਚ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਇਤਿਹਾਸ ਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਲ, ਵਿਕਰਮ-1 ਸ੍ਰੀਹਰੀਕੋਟਾ ਤੋਂ ਲਾਂਚ

ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਅਧਿਆਏ ਜੁੜ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਥਿਤ ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ‘ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ’ ਨੇ ਸਨਿਵਾਰ (18 ਜੁਲਾਈ) ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਆਰਬੀਟਲ ਰਾਕੇਟ ‘ਵਿਕਰਮ-1’ (Vikram-1) ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਲਾਂਚ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਲਾਂਚਿੰਗ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ੍ਰੀਹਰੀਕੋਟਾ ਸਥਿਤ ਪੁਲਾੜ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਪੂਰੇ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ‘ਮਿਸ਼ਨ ਆਗਮਨ’ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਡੂੰਘੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।

ਲਾਂਚਿੰਗ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, “ਭਾਰਤ ਦੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਜ ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲਾਂਚ ਵ੍ਹੀਕਲ ‘ਵਿਕਰਮ-1’ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਆਰਬੀਟਲ ਉਡਾਣ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇਗਾ।

‘ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ’

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਾਖ਼ੂਬੀ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਚਾਰ ਪੜਾਵਾਂ (4-Stage) ਵਾਲਾ ਰਾਕੇਟ ਬੇਹੱਦ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਤੇ ਲੋੜ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਲਾਂਚ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ, ਦ੍ਰਿੜ ਇਰਾਦੇ ਅਤੇ ਉੱਦਮਤਾ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਦਾ ਇੱਕ ਜਿਉਂਦਾ-ਜਾਗਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਵਧਾਈ

ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ‘ਤੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਪਾਉਂਦਿਆਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਫ਼ਲਤਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵੱਡੇ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਟੀਮ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਵਧਾਉਂਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਪ੍ਰਖੇਪਣ ਲਈ ਮੇਰੀਆਂ ਦਿਲੋਂ ਹਾਰਦਿਕ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ। ਵਿਕਰਮ-1 ਅਸਮਾਨ ਦੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹੇ, ਨਵਾਂ ਇਤਿਹਾਸ ਸਿਰਜੇ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਇਨੋਵੇਟਰਾਂ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰੇ।”

ਇਸਰੋ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਵਧਾਈ

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਸਰੋ (ISRO) ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਸ. ਸੋਮਨਾਥ ਨੇ ਵੀ ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਪੁਲਾੜ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਇੱਕ ਮੀਲ ਦਾ ਪੱਥਰ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਪੋਸਟ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਅੱਜ ਵਿਕਰਮ-1 ਕਸ਼ੀਅ (ਆਰਬੀਟਲ) ਰਾਕੇਟ ਦੇ ਨਾਲ ‘ਮਿਸ਼ਨ ਆਗਮਨ’ ਦੇ ਟੈਸਟ ਲਾਂਚ ‘ਤੇ ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਦੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਮੇਰੀਆਂ ਹਾਰਦਿਕ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕਿਸੇ ਰਾਕੇਟ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਪਹਿਲੀ ਆਰਬੀਟਲ ਉਡਾਣ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਰਾਕੇਟ ਨਿਰਮਾਣ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ‘ਆਗਮਨ’ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਰਾਕੇਟ 350 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਦਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ

‘ਵਿਕਰਮ-1’ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਬੇਹੱਦ ਮਜ਼ਬੂਤ ‘ਕਾਰਬਨ-ਕੰਪੋਜ਼ਿਟ’ ਢਾਂਚੇ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਆਰਬੀਟਲ ਰਾਕੇਟ ਹੈ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਨੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਟੈਸਟਿੰਗ ਅਤੇ ਤਿਆਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਰਾਕੇਟ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਪੈਡ ‘ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਲਾਂਚਿੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦੀ ਹਰ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਬਾਰੀਕੀ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਰਾਕੇਟ ਆਪਣੇ ਨਾਲ 350 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਦਾ ਪੇਲੋਡ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਇੰਜਣ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ 3D ਪ੍ਰਿੰਟਿਡ ਇੰਜਣ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਇਸ ਰਾਕੇਟ ਦੇ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਿ ਸਪੇਸ, ਕੋਸਮੋਸਰਵ, ਡੀਕਿਊਬਡ ਅਤੇ ਸਕਾਈਰੂਟ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕਈ ਤਕਨੀਕੀ ਪੇਲੋਡ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਭੇਜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦਾ ਹੱਥ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ‘ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ’ ਵਾਲਾ ਪੋਸਟਕਾਰਡ, ਇਸਰੋ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀਆਂ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਦੇਸ਼ ਵੀ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹਨ।

ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਦਾ ਬਿਆਨ

ਸਕਾਈਰੂਟ ਐਰੋਸਪੇਸ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਪਵਨ ਕਾਰਤਿਕ ਚਾਂਦਨਾ ਨੇ ਮਿਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਵਿਕਰਮ-1 ਦੇ ਟੈਸਟ ਲਈ ਹਰ ਸੰਭਵ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। 18 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਇਹ ਦੇਖਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਉਤਸੁਕ ਹਾਂ ਕਿ ਵਿਕਰਮ-1 ਅਸਲ ਉਡਾਣ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੀ ਪਹਿਲੀ ਟੈਸਟ ਉਡਾਣ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦਾ ਡੇਟਾ ਹਾਸਲ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਡੇਟਾ ਸਕਾਈਰੂਟ ਦੇ ਭਵਿੱਖੀ ਲਾਂਚਿੰਗ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਆਧਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹਾਂ।”

Follow Us