ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋ? ਜਾਣੋ ਕਦੋਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਸਤਰਕ
ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲ ਜਾਣ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਾਮ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਕਦੇ ਸਾਮਾਨ ਕਿੱਥੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਗੱਲ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲ ਜਾਣ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਾਮ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਕਦੇ ਸਾਮਾਨ ਕਿੱਥੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਗੱਲ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਹੋਣ ਲੱਗੇ ਜਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਇਸ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਜਾਣਨ ਨਾਲ ਸਹੀ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਦੇਖਭਾਲ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਆਮ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਨਾ ਲੈਣਾ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਣਾਅ, ਮਾਨਸਿਕ ਥਕਾਵਟ, ਵਧਦੀ ਉਮਰ, ਕੁਝ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਜਾਂ ਕੁਝ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਅਸਰ ਵੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਿਸੇ ਗੰਭੀਰ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲਣਾ ਕਿਸ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹੜੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਸਤਰਕ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲਣਾ ਕਿਸ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀ ਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਸੰਕੇਤ?
विਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਿਹਤ ਸਾਡੇ ਸੋਚਣ, ਯਾਦ ਰੱਖਣ, ਸਿੱਖਣ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲਣਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਿਮੈਂਸ਼ੀਆ ਕੋਈ ਇੱਕ ਬੀਮਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ, ਸੋਚਣ-ਸਮਝਣ, ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਧਦੀ ਉਮਰ, ਤਣਾਅ, ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਨਾ ਲੈਣਾ, ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ, ਕੁਝ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਅਸਰ ਜਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ12 ਦੀ ਕਮੀ ਵਰਗੀਆਂ ਵਜ੍ਹਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਵੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲ ਕਾਰਨ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਇਲਾਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਲੈਣਾ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਸਤਰਕ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਜੇਕਰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋਣ ਲੱਗੇ, ਇੱਕ ਹੀ ਗੱਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਆਦਤ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਲੋਕਾਂ ਜਾਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਆਵੇ, ਸਹੀ ਸ਼ਬਦ ਯਾਦ ਨਾ ਆਉਣ ਜਾਂ ਰਸਤਾ ਭੁੱਲਣ ਵਰਗੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਸਤਰਕ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ, ਵਿਵਹਾਰ ਜਾਂ ਸੁਭਾਅ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲਾਅ ਅਤੇ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਕਠਿਨਾਈ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਅਜਿਹੇ ਲੱਛਣ ਲਗਾਤਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ, ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਬਿਹਤਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਲਓ, ਸੰਤੁਲਿਤ ਡਾਇਟ ਖਾਓ, ਨਿਯਮਿਤ ਐਕਸਰਸਾਈਜ਼ ਕਰੋ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਐਕਟਿਵ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਐਕਟੀਵਿਟੀਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹਨਾ, ਨਵੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਿੱਖਣਾ ਜਾਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨਾ ਅਪਣਾਓ। ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਅਤੇ ਧੂਮਰਪਾਨ ਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖੋ।
ਜੇਕਰ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਲੱਗਣ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਅਸਾਧਾਰਨ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ, ਤਾਂ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ। ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।