ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ‘ਚ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਖਤਮ, 11ਵੀਂ ਦਾਖਲਿਆਂ ਲਈ ਨਵਾਂ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ

Updated On: 

24 Jun 2026 16:19 PM IST

Chandigarh Education Department: ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ (NEP-2020) ਅਤੇ CBSE ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਾਅ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਆਰਟਸ, ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਕਾਮਰਸ ਸਟ੍ਰੀਮ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਵਿਸ਼ਾ ਚੁਣ ਸਕਣਗੇ। ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 11ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਚ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਖਤਮ, 11ਵੀਂ ਦਾਖਲਿਆਂ ਲਈ ਨਵਾਂ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ Pic Credit : Chatgpt

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ (NEP-2020) ਅਤੇ CBSE ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਾਅ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਸੈਸ਼ਨ ਤੋਂ, 11ਵੀਂ ਅਤੇ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੁਣ ਵੱਖਰੇ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਗੇ। ਹੁਣ, ਆਰਟਸ, ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਕਾਮਰਸ ਸਟ੍ਰੀਮ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਵਿਸ਼ਾ ਚੁਣ ਸਕਣਗੇ। ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 11ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਦਾਖਲਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਟ੍ਰੀਮ ਦੇ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਵਿਸ਼ਾ ਚੁਣਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

11ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ 4 ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਵਿਸ਼ਾ

ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਲਾ, ਵਿਗਿਆਨ, ਜਾਂ ਕਾਮਰਸ ਸਟ੍ਰੀਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇ ਚੁਣਨਗੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਪੰਜਵੇਂ ਵਿਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਵਿਸ਼ਾ ਚੁਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਰੀਰਕ ਸਿੱਖਿਆ, ਸੰਗੀਤ, ਡਰਾਇੰਗ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ। ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਹੁਨਰ-ਅਧਾਰਤ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇਗਾ।

ਸਕੂਲ ਚੁਣਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਚੋਣ

11ਵੀਂ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੰਦਿਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਚੋਣ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਵਿਸ਼ੇ ਚੁਣ ਸਕਣਗੇ ਜੋ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੋਣਗੇ। ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪ੍ਰੋਸਪੈਕਟਸ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ 25 ਨਵੇਂ ਸੈਕਸ਼ਨ ਜੋੜੇ ਗਏ

ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਸਾਇੰਸ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀਆਂ 1,755 ਸੀਟਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 13,875 ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 13,920 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ 25 ਨਵੇਂ ਸੈਕਸ਼ਨ ਜੋੜੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੈਡੀਕਲ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮੈਡੀਕਲ ਸਟ੍ਰੀਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 55 ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 60 ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਮੈਸਟਰ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਸੀਟਾਂ

  • ਵਿਗਿਆਨ: 3,080 ਸੀਟਾਂ
  • ਕਾਮਰਸ: 1,980 ਸੀਟਾਂ
  • ਆਰਟਸ: 7,060 ਸੀਟਾਂ
  • ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ: 1,755 ਸੀਟਾਂ

ਨਵੇਂ ਸਮੈਸਟਰ ਵਿੱਚ ਸੀਟਾਂ:

  • ਮੈਡੀਕਲ: 1,080 ਸੀਟਾਂ
  • ਨਾਨ-ਮੈਡੀਕਲ: 2,380 ਸੀਟਾਂ
  • ਕਾਮਰਸ: 1,980 ਸੀਟਾਂ
  • ਆਰਟਸ: 8,880 ਸੀਟਾਂ
Follow Us