RBI ਦੇ ਇੱਕ ਫੈਸਲੇ ਨੇ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ‘ਰਾਕਟ’, ਜੰਗ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਦਿਖਾਈ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ
ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਬੈਂਕਾਂ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਸਖ਼ਤ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਆਰਬੀਆਈ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਹਦਾਇਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਰੁਪਏ ਵਾਲੇ NDF ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਲਾਇੰਟ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ, ਨੂੰ ਆਫਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।
ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਬੈਂਕਾਂ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਸਖ਼ਤ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਆਰਬੀਆਈ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਹਦਾਇਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਰੁਪਏ ਵਾਲੇ NDF ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਲਾਇੰਟ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ, ਨੂੰ ਆਫਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।
ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਕਾਰਨ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਰੁਪਏ ‘ਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੱਟਾ ਲਗਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਰੁਪਿਆ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸੌਦੇ ਉਲਟੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਆਰਬੀਆਈ ਦੇ ਇਸੇ ਕਦਮ ਸਦਕਾ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਰਿਕਾਰਡ ਤੇਜ਼ੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ 12 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਰੁਪਿਆ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਉੱਚੀ ਉਡਾਣ
ਆਰਬੀਆਈ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਆਫਸ਼ੋਰ ਲੰਬੀ ਡਾਲਰ ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੁਪਿਆ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 1.8 ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ ਵਧ ਕੇ 93.17 ਦੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਸਤੰਬਰ 2013 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਬੜ੍ਹਤ ਹੈ। 1 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਆਰਬੀਆਈ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਵਾਸੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਨਿਵਾਸੀ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ‘ਰੁਪਿਆ ਨਾਨ-ਡਿਲੀਵਰੇਬਲ ਫਾਰਵਰਡਸ’ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਰੱਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਬੁੱਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ।
ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲੇਗਾ ਸਹਿਯੋਗ
ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੀਆਰ ਫੋਰੈਕਸ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਮਿਤ ਪਬਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਾਲ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪੋਜੀਸ਼ਨਾਂ ਘੱਟ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡਾਲਰ ਦੀ ਨਕਲੀ ਮੰਗ ਘਟੇਗੀ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਮਿਲੇਗਾ। ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਥਿਰਤਾ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਭਰਿਆ ਰਿਹਾ ਸਾਲ ਅਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 (FY26) ਰੁਪਏ ਲਈ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਖਰਾਬ ਸਾਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਪੈਸਾ ਕੱਢਣਾ ਸੀ। 30 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਕਰੰਸੀ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ 95 ਡਾਲਰ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 4 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ, ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਨਾਮ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਜੰਗ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਹੋਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਜੰਗ ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਟਰੰਪ ਨੇ ਜੰਗ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ ਦੱਸੀ।
ਟਰੰਪ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੰਗੀ ਟੀਚੇ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ, ਤਾਂ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋਰ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਤੇਲ ਇੰਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ‘ਤੇ ਹਮਲੇ ਕਰਨ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ।
ਟਰੰਪ ਦੇ ਸੰਬੋਧਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਕੇ 106 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਅੱਜ ਰਾਤ ਕਹਿ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਫੌਜੀ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਰਾਹ ‘ਤੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਅਗਲੇ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿਆਂਗੇ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਹਨ।”
