ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੇਸਟ ਤੋਂ ਨੇਪਾਲ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਕਮਾਈ, ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਹੈ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਬਾਜ਼ਾਰ?
Mount Everest: ਨੇਪਾਲ ਲਈ ਪਹਾੜੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਕਮਾਈ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਦੇ ਪਰਮਿਟ ਤੋਂ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਨੇ 70 ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਨੇਪਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੈਲਾਨੀ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਹੀ ਐਡਵੈਂਚਰ ਦੇ ਸ਼ੌਕੀਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਲਈ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪਹਾੜ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਹਾਰਾ ਹੈ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਰਾਹੀਂ ਨੇਪਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਅਰਬਾਂ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਉੱਥੇ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 2025 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 2026 ਤੱਕ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਗਾਤਾਰ ਨਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਛੂਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਰਬਤਾਰੋਹਣ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਬੰਪਰ ਕਮਾਈ
ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ‘ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ਼ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਸਾਲ 2026 ਦੇ ਸਪਰਿੰਗ ਕਲਾਈਬਿੰਗ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਐਵਰੈਸਟ ਪਰਮਿਟ ਤੋਂ ਹੀ ਰਿਕਾਰਡ 70 ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕਰੀਬ 494 ਪਰਮਿਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਮਾਊਂਟੇਨ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਪਰਬਤਾਰੋਹਣ ਤੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਰਾਇਲਟੀ ਕਰੀਬ 1.26 ਅਰਬ ਨੇਪਾਲੀ ਰੁਪਏ ਰਹੀ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਵਿੱਚ 36.4 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦਾ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਦਬਦਬਾ
ਨੇਪਾਲ ਘੁੰਮਣ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 11.62 ਲੱਖ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀ ਨੇਪਾਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਇਹ ਅੰਕੜਾ 2024 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 1.3 ਫੀਸਦੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਟੂਰਿਸਟ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹੈ। 2025 ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 25 ਫੀਸਦੀ, ਯਾਨੀ ਕਰੀਬ 2.92 ਲੱਖ ਭਾਰਤੀ ਨੇਪਾਲ ਘੁੰਮਣ ਪਹੁੰਚੇ। ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਮਰੀਕਾ, ਚੀਨ, ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵੀ ਨੇਪਾਲ ਲਈ ਵੱਡੇ ਸੈਲਾਨੀ ਸਰੋਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਨ ਠਹਿਰੇ ਸੈਲਾਨੀ, ਪਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਰਚ ਘਟਿਆ
ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ 2025 ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਕਰੀਬ 87.37 ਅਰਬ ਨੇਪਾਲੀ ਰੁਪਏ ਕਮਾਏ। ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 4.77 ਫੀਸਦੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਰੁਝਾਨ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਠਹਿਰਨ ਦਾ ਔਸਤ ਸਮਾਂ 13.3 ਦਿਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 16.34 ਦਿਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦਾ ਔਸਤ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਰਚ ਘਟ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਖਰਚ 40.84 ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 33.09 ਡਾਲਰ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਯਾਨੀ ਸੈਲਾਨੀ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਨ ਠਹਿਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਹਰ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਖਰਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਘਰੇਲੂ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦਾ ਢਾਂਚਾ
ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਦੇ 2025 ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਸਰਵੇਖਣ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਥਾਨਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ GDP ਵਿੱਚ 2.65 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।
ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਨੇਪਾਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। 2025 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 222 ਸਟਾਰ ਹੋਟਲ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 5,099 ਟ੍ਰੈਵਲ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ 3,332 ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਏਜੰਸੀਆਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਢਾਂਚਾ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਸੁਚੱਜਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
Source:TV9Hindi.com
