ਕਰਜ਼ੇ ਹੇਠ ਦੱਬਿਆ ਅਮਰੀਕਾ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰਜ਼ਾ 39 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਪਾਰ; ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨਾਲੋਂ 10 ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹੋਇਆ ਲੋਨ
ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਈਰਾਨ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਆਰਥਿਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਅਜੇ ਕੁਝ ਹੀ ਹਫ਼ਤੇ ਬੀਤੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਵਿੱਤੀ ਬੋਝ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਈਰਾਨ ‘ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਆਰਥਿਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਅਜੇ ਕੁਝ ਹੀ ਹਫ਼ਤੇ ਬੀਤੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਵਿੱਤੀ ਬੋਝ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਦੇ ਬੱਦਲ ਮੰਡਰਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਤੱਕ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਕੁੱਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰਜ਼ਾ ਰਿਕਾਰਡ 39 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਅੰਕੜਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਵੱਡੇ ਟੈਕਸ ਕਾਨੂੰਨ ਪਾਸ ਕਰਨ, ਰੱਖਿਆ ਖਰਚਿਆਂ ਅਤੇ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਰਜ਼ੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜੁਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੀ ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਕੁੱਲ ਕਰਜ਼ਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨਾਲੋਂ 10 ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਲਗਾਤਾਰ ਕਿਉਂ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ?
‘ਗਵਰਨਮੈਂਟ ਅਕਾਊਂਟੇਬਿਲਟੀ ਆਫਿਸ’ ਵੱਲੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕਾਂ ‘ਤੇ ਵਧ ਰਹੇ ਇਸ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਰਗੇਜ ਅਤੇ ਕਾਰਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਉੱਚ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ, ਨਿਵੇਸ਼ ਲਈ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਘੱਟ ਤਨਖਾਹਾਂ ਅਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਆਰਥਿਕ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣ ਅਤੇ ਉਸ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਵਿਆਜ ਅਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਲਈ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਸਖ਼ਤ ਆਰਥਿਕ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣੇ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪੀਟਰ ਜੀ. ਪੀਟਰਸਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ CEO ਮਾਈਕਲ ਪੀਟਰਸਨ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਗਤੀ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੇ ਵਾਧੇ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ‘ਤੇ ਪੈ ਰਹੇ ਭਾਰੀ ਆਰਥਿਕ ਬੋਝ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।” ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਚਾਹੇ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਰਹੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ, ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸੰਘੀ ਕਰਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਹੀ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜੁੜ ਗਿਆ ਇੱਕ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਹੋਰ ਕਰਜ਼ਾ
ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਜੰਗ, ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵੱਡੇ ਖਰਚੇ ਅਤੇ ਟੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀਆਂ ਕਟੌਤੀਆਂ ਹਨ। ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ 5 ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ 38 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਉਸ ਤੋਂ ਮਹਿਜ਼ 2 ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ 37 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪੀਟਰਸਨ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਵਾਧੇ ਦੀ ਇਹੀ ਦਰ ਜਾਰੀ ਰਹੀ ਤਾਂ ਇਸ ਸਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰਜ਼ਾ 40 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਠੋਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣਾ ‘ਅਸਥਿਰਤਾ’ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਈਰਾਨ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਫੂਕ ਚੁੱਕਾ ਹੈ 12 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ
ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕੇਵਿਨ ਹੈਸੈਟ ਨੇ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਹੁਣ ਤੱਕ 12 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਖਰਚਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਅਜੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜੰਗ ਕਦੋਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋਵੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਕੁਸ਼ ਦੇਸਾਈ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਦੇ ਦੂਜੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸੰਘੀ ਘਾਟੇ ਵਿੱਚ ਆਈ ਕਮੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਅਮਰੀਕੀ ਵਿੱਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਫਿਸਕਲ ਡੇਟਾ’ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕੁੱਲ ਖਰਚਾ 7.01 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਲੀਆ ਸਿਰਫ਼ 5.23 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ 1.78 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਘਾਟਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 41 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਘੱਟ ਹੈ।
