ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਸੜ ਰਹੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਲਈ ਮਸੀਹਾ ਸਾਬਤ ਹੋਣਗੇ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ? 17 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਪਰਤੇ ਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਲਈ ਕੀ ਮਾਇਨੇ?
Tarique Rahman Returns Bangladesh: ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ 17 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਾਪਸੀ ਨੇ ਬੀਐਨਪੀ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਜੋਸ਼ ਭਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਯੂਨਸ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਬੀਐਨਪੀ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਪਸੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅਵਾਮੀ ਲੀਗ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਬੀਐਨਪੀ ਨੂੰ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿਆਦਾ ਉਦਾਰ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ-ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਹਨ।
ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਬੀਐਨਪੀ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਚੇਅਰਮੈਨ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ 17 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਪਰਤ ਆਏ ਹਨ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਖਾਲਿਦਾ ਜ਼ਿਆ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਜ਼ੁਬੈਦਾ ਰਹਿਮਾਨ ਅਤੇ ਧੀ ਜ਼ਾਇਮਾ ਰਹਿਮਾਨ ਨਾਲ ਸਿਲਹਟ ਦੇ ਓਸਮਾਨੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਬੀਐਨਪੀ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਅਤੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿੱਘਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।
ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਬੀਐਨਪੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਢਾਕਾ ਨੂੰ ਪੋਸਟਰਾਂ ਅਤੇ ਬੈਨਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੀਐਨਪੀ ਸਮਰਥਕ 12 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜੋਸ਼ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਡਿੱਗਣ ਅਤੇ ਯੂਨਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਅਰਾਜਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਬੀਐਨਪੀ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਖੇਤਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜਰੂਰੀ
ਫਰਵਰੀ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਖੇਤਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦਿੱਲੀ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਪੱਖੀ ਅਵਾਮੀ ਲੀਗ ਨੂੰ ਚੋਣਾਂ ਲੜਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਲਿਦਾ ਜ਼ਿਆ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹਨ। ਇਹ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਚੌਰਾਹੇ ‘ਤੇ ਖੜਾ ਹੈ, ਅੰਤਰਿਮ ਮੁਖੀ ਮੁਹੰਮਦ ਯੂਨਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਇਸਲਾਮੀ ਬੇਲਗਾਮ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਨਫ਼ਰਤ ਫੈਲਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਲਈ ਖਾਸ ਚਿੰਤਾ ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਹੈ। ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਈਐਸਆਈ ਦਾ ਸਮਰਥਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯੂਨਸ ਦੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਯੂਨਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਤਾਕਤਾਂ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਬੀਐਨਪੀ ਨੂੰ ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਅਤੇ ਯੂਨਸ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਉਦਾਰ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੀਐਨਪੀ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਬੰਧ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਪਰ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਐਨਪੀ ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਰੁਖ਼ ਘੱਟ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬੀਐਨਪੀ ਦੇ ਭਾਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਰੁਖ਼ ਵਿੱਚ ਨਰਮੀ
ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਪਾਰਥ ਮੁਖੋਪਾਧਿਆਏ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਤਾਂ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਬੀਐਨਪੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਮੀਰ ਜਾਫਰ ਜਾਂ ਸਲਾਹੁਦੀਨ ਅਹਿਮਦ ਨੇ ਕੋਈ ਭਾਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਬੀਐਨਪੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਹੈ, ਅਤੇ ਯੂਨਸ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਬੀਐਨਪੀ ਯੂਨਸ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਬੀਐਨਪੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਧੜੇ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸੀਟਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਪਾਰਥ ਮੁਖੋਪਾਧਿਆਏ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬੀਐਨਪੀ ਹਿੰਸਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਸੀਹਾ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਬੀਐਨਪੀ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਹੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ, ਬੀਐਨਪੀ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਰੁਖ਼ ਅਪਣਾ ਕੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਪ੍ਰਤੀ ਨਰਮ ਰੁਖ਼ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਬੀਐਨਪੀ ਆਗੂ ਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਬੀਐਨਪੀ ਇਹ ਸੁਨੇਹਾ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਭਾਰਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਰਾਬਰ ਦੂਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖੇਗੀ।
ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਨਾਲ ਬੀਐਨਪੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਚ ਉਤਸ਼ਾਹ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਉਮੀਦ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਬੀਐਨਪੀ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਦੇਵੇਗੀ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਅਗਲੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੇ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਬੰਧ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੇ। ਹਸੀਨਾ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੂਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ, ਪਰ ਯੂਨਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੇ ਯੂ-ਟਰਨ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਨੇੜਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਬੀਐਨਪੀ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰੇਗਾ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਅਜਿਹੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੀਐਨਪੀ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰ ਖਾਲਿਦਾ ਜ਼ਿਆ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ। ਬੀਐਨਪੀ ਨੇ ਦਿਲੋਂ ਧੰਨਵਾਦ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੀਐਨਪੀ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧ ਸੁਧਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਤਾਕਤਾਂ ਤੇ ਲੱਗੇਗੀ ਲਗਾਮ
ਭਾਰਤ ਲਈ, ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੇ ਯੂਨਸ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਮਤਭੇਦ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੂਨਸ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਹਨ। ਉਹ ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਦੇ ਵੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਬੀਐਨਪੀ ਨੇ ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਤਾਰਿਕ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੀਐਨਪੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਬੀਐਨਪੀ ਦੇ “ਤਾਕਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ” ਤੋਂ ਨਾਖੁਸ਼ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਬੀਐਨਪੀ ਲਈ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਅਤੇ ਹੁਣ ਯੂਨਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁੱਟ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਬੀਐਨਪੀ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਨਾਲ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਤਾਕਤਾਂ ਤੇ ਰੋਕ ਲੱਗੇਗੀ।
