ਪੰਜਾਬ ‘ਚ ਬਿਲਡਿੰਗ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਬਦਲੇ ਨਿਯਮ, ਘਰ-ਦੁਕਾਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ; ਜਾਣੋ ਕੀ-ਕੀ ਬਦਲਿਆ
ਮੇਜ਼ੇਨਾਈਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਮਾਨ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਮੇਜ਼ੇਨਾਈਨ, ਭਾਵ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਛੋਟੀ ਜ਼ਿਹੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਮਾਨ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ। ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਪਾਰਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਜਾਂ ਗਾਹਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਮੇਜ਼ੇਨਾਈਨ ਖੇਤਰ ਕੁੱਲ ਬੂਥ ਖੇਤਰ ਦੇ ਦੋ-ਤਿਹਾਈ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਰੀਡੋਰ ਦਾ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੇਜ਼ਾਨਾਈਨ ਖੇਤਰ FAR ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਲਈ ਨਿਯਮ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅੱਗ ਬੁਝਾਊ ਰਸਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪਾਰਕਿੰਗ ਅਤੇ ਛੱਤਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਹਾਈ-ਟੈਂਸ਼ਨ ਤਾਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦੂਰੀ ਜਾਂ ਦੂਰੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਪਾਰਕਿੰਗ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਵੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ। ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਸ਼ਹਿਰੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਇਮਾਰਤ (ਸੋਧ) ਨਿਯਮ, 2026 ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
21 ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ‘ਤੇ ਫਾਇਰ ਐਗਜ਼ਿਟ
ਜੇਕਰ ਇਮਾਰਤ 21 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ (ਲਗਭਗ 6-7 ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ) ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਨ, ਤਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਬੁਝਾਊ ਨਿਕਾਸ ਜਾਂ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਨਿਕਾਸ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਜਾਂ ਹੋਰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਪਹੁੰਚ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗਾ।
ਓਵਰਹੈੱਡ ਬਿਜਲੀ ਲਾਈਨਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਕੋਈ ਉਸਾਰੀ ਨਹੀਂ
ਓਵਰਹੈੱਡ ਬਿਜਲੀ ਲਾਈਨਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਦੂਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਦੁਕਾਨਾਂ, ਬੂਥ ਅਤੇ SCOs 5 ਮੀਟਰ ਤੱਕ ਉੱਚੇ ਹੋ ਸਕਦੇ
ਬੂਥਾਂ, ਜਨਰਲ ਸਟੋਰਾਂ ਅਤੇ SCOs ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਰਸ਼ ਤੋਂ ਛੱਤ ਤੱਕ ਉਚਾਈ 5 ਮੀਟਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਮੇਜ਼ੇਨਾਈਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਮਾਨ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਮੇਜ਼ੇਨਾਈਨ, ਭਾਵ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਛੋਟੀ ਜ਼ਿਹੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਮਾਨ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ। ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਪਾਰਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਜਾਂ ਗਾਹਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਮੇਜ਼ੇਨਾਈਨ ਖੇਤਰ ਕੁੱਲ ਬੂਥ ਖੇਤਰ ਦੇ ਦੋ-ਤਿਹਾਈ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਰੀਡੋਰ ਦਾ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੇਜ਼ਾਨਾਈਨ ਖੇਤਰ FAR ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਛੱਤ ‘ਤੇ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲਾਂ ਲਈ ਰਾਹਤ
ਹੁਣ, ਛੱਤ ‘ਤੇ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲ ਲਗਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ, ਪੈਨਲਾਂ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ 2.4 ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 8 ਫੁੱਟ) ਤੱਕ ਦੀ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਸੋਲਰ ਪੈਨਲ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਗਏ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਕੁੱਲ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਉਚਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ FAR ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਗਿਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਧੂ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਛੱਤ ਵਾਲੇ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲਾਂ ਲਈ FAR ਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਛੱਤ ‘ਤੇ 6 ਵਰਗ ਮੀਟਰ ਤੱਕ ਟਾਇਲਟ
ਹੁਣ, ਇੱਕ ਛੱਤ ਵਾਲਾ ਟਾਇਲਟ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 6 ਵਰਗ ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 64.5 ਵਰਗ ਫੁੱਟ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਚਾਈ 2.75 ਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ 9 ਫੁੱਟ) ਹੋਵੇਗੀ। ਟਾਇਲਟ ਨੂੰ ਵੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਉਚਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸਨੂੰ FAR ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਲਿਫਟ ਸਿੱਧੇ ਛੱਤ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕੇਗੀ
ਲਿਫਟ ਨੂੰ ਹੁਣ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਸਮੇਤ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਛੱਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਲਿਫਟ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਿਲਡਿੰਗ ਕੋਡ (ਐਨਬੀਸੀ) 2016 ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਐਲੀਵੇਟਰ ਐਕਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲਿਫਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਨ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਬਿਜਲੀ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਤੋਂ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ, ਅਪਾਹਜਾਂ ਅਤੇ ਛੱਤ ‘ਤੇ ਸਾਮਾਨ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਹੂਲਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ।
ਕਾਰ ਪਾਰਕਿੰਗ ਲਈ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ
ਕਾਰ ਪਾਰਕਿੰਗ ਲਈ ਵੀ ਨਿਯਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਿਫਟ, ਕਲੱਬਹਾਊਸ ਅਤੇ ਸਟਿਲਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਜਿੰਮ ਅਤੇ ਇਨਡੋਰ ਖੇਡਾਂ ਲਈ FAR ਦੀ ਰਾਹਤ
ਇੱਕ ਪੋਡੀਅਮ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਜਿੰਮ ਜਾਂ ਇਨਡੋਰ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ (50%) FAR ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਅਜਿਹੇ ਸਾਂਝੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ FAR ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ।


