How Gallbladder Stone affects Youths: ਪਿੱਤੇ ਦੀ ਥੈਲੀ ‘ਚ ਕਿਵੇਂ ਬਣਦੀ ਹੈ ਪੱਥਰੀ? ਐਕਸਪਰਟ ਨੇ ਦੱਸੀ ਹਰ ਡਿਟੇਲ
How Gallbladder Stone affects Youths: ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ (ਪਿੱਤ ਦੀ ਥੈਲੀ) ਵਿੱਚ ਪੱਥਰੀ ਹੋਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਆਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਪਣੀ ਚਪੇਟ ਵਿੱਚ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਆਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਾਹਰ ਰਾਹੀਂ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ।
ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਪੈਟਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ, ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਰਕ ਹਨ ਜੋ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੱਥਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। NIH ਦੀ ਰਿਸਰਚ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ 20 ਤੋਂ 40 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਡਨੀ ਸਟੋਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪੱਥਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਸਰ ਗੰਗਾਰਾਮ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਲਿਵਰ ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰੋਲੋਜਿਸਟ ਡਾ. ਪਿਊਸ਼ ਰੰਜਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗਾਲ ਸਟੋਨ ਆਮ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 7 ਫੀਸਦੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰੀ ਹੋਣ ਨਾਲ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਆਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੋਕ ਇਸਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ।
ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਪੱਥਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹਨ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਪੱਥਰੀ ਦਾ ਮਰੀਜ਼ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਡਨੀ ਸਟੋਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਧੇਰੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਜਿਮ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੱਥਰੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਯੂਰੀਨ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ, ਪੇਟ ਦਰਦ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਅਕਸਰ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਐਕਸਪਰਟਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕਿਹੜੇ ਤਰੀਕੇ ਅਪਣਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਕਿਉਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰੀ
ਸਰ ਗੰਗਾਰਾਮ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਆਫ ਲਿਵਰ ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰੋਲੋਜੀ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾ. ਪਿਊਸ਼ ਰੰਜਨ ਨੇ TV9 ਨਾਲ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਤੇ ਖਾਸ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਐਕਸਪਰਟ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਿੱਤ ਦੀ ਥੈਲੀ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰੀ ਹੋਣ ਤੇ ਪੇਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਸਟੋਨ ਦੇ ਟਾਈਪ
ਐਕਸਪਰਟ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗਾਲ ਸਟੋਨ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਾਈਪ ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਸਟੋਨ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਪਿਗਮੈਂਟ ਸਟੋਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਸਟੋਨ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਦੇ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਕਾਰਨ ਜਾਂ ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਦੀ ਇਨਰ ਲਾਈਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਡਿਫੈਕਟ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰੀ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਕ ਵਜ੍ਹਾ ਜੈਨੇਟਿਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਯੰਗ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜੇ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਪਿਗਮੈਂਟ ਸਟੋਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਟੋਨ ਹੀਮੋਲਾਈਸਿਸ, ਯਾਨੀ ਖੂਨ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਯੰਗ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਅਤੇ ਪਿਗਮੈਂਟ ਦੋਵੇਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਟੋਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਯੰਗ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿਗਮੈਂਟ ਸਟੋਨ ਹੀ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਨਾਲ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਪੱਥਰੀ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਯੰਗ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਟਾਬੋਲਿਕ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਹ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਇਲਾਜ ਸਿਰਫ਼ ਸਰਜਰੀ ਹੀ ਹੈ।
ਪੱਥਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ ਇਹ ਗੱਲਾਂ
ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ (ਪਿੱਤਾਸ਼ਯ) ਵਿੱਚ ਸਟੋਨ ਯਾਨੀ ਪੱਥਰੀ ਬਣਨ ਦਾ ਖਤਰਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਪਰ ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਜੋਖਮ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਾਲ ਸਟੋਨ ਅਕਸਰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਬਣਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਪਿੱਤ (bile) ਵਿੱਚ ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਜਾਂ ਬਿਲੀਰੂਬਿਨ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਗਾਲ ਬਲੈਡਰ ਸਟੋਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਗੱਲਾਂ
ਰੈਪਿਡ ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਉਣ ਤੋਂ ਬਚੋ— ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਉਣਾ, ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰੈਸ਼ ਡਾਇਟਿੰਗ, ਪੱਥਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭੁੱਖੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਆਇਲੀ ਫੂਡ ਨਾ ਖਾਓ— ਹਰ ਵੇਲੇ ਤੇਲ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਤਲਿਆ-ਭੁੰਨਿਆ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਖਾਣੇ ਵੀ ਪਿੱਤ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇਸਟਰੋਲ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਮੋਸਾ, ਪਕੌੜੇ, ਪੀਜ਼ਾ ਅਤੇ ਬਰਗਰ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਫਾਈਬਰ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ— ਓਟਸ, ਦਾਲਾਂ, ਫਲ, ਹਰੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ ਵੱਧ ਖਾਓ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫਾਈਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਤੇ ਖਾਣਾ ਖਾਓ ਅਤੇ ਬ੍ਰੇਕਫਾਸਟ ਨੂੰ ਸਕਿਪ ਨਾ ਕਰੋ। ਇਸ ਗਲਤੀ ਕਾਰਨ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਹੋਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Source: TV9Hindi.com
