ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸੁਧਰੇਗਾ ਤਦ ਹੀ ਖੁੱਲ੍ਹੇਗਾ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ, ਈਰਾਨ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਧਮਕੀ

ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਦਰਮਿਆਨ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਲਪ੍ਰਣਾਲੀ ‘ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ’ ‘ਤੇ ਸੰਕਟ ਹੋਰ ਡੂੰਘਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਰਿਸ਼ਦ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਅਮਰੀਕਾ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਸੈਨਿਕ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਆਵਾਜਾਈ ਲਈ ਨਹੀਂ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਈਰਾਨ ਦੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ਼ ਨੇ ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਲਮਾਰਗ ਰਾਹੀਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਸੰਬੰਧੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੰਭਾਵੀ ਸਮਝੌਤੇ ਜਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸ਼ਰਤਾਂ ਆਇਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਸਾਰਕ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਰਿਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਕਮਾਂਡਰ ਮੁਹੰਮਦ ਬਾਘੇਰ ਜ਼ੁਲਘਦਰ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਧਮਕਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾ ਕਰੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਰੀ ਜੰਗ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਅੱਗੇ ਰੱਖੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਮੰਗਾਂ

ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਦੀ ਨਾਕੇਬੰਦੀ ਚੁੱਕਣ ਬਦਲੇ ਕਈ ਕਠਿਨ ਸ਼ਰਤਾਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਨੌਸੈਨਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਾਤਮਾ: ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਈਰਾਨੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ‘ਤੇ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮੁੰਦਰੀ/ਨੌਸੈਨਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੁਰੰਤ ਹਟਾਉਣੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ।

ਫੌਜ ਦੀ ਵਾਪਸੀ: ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਣੀ ਫੌਜੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮੇਟਣੀ ਹੋਵੇਗੀ।

ਜੰਗੀ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਮੁਆਵਜ਼ਾ: ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਹੋਏ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਭਰਪਾਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।

ਜ਼ਬਤ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਰਿਹਾਈ: ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਈਰਾਨੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਹਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਦੀ ਨਾਕੇਬੰਦੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼

ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਖ਼ਤ ਸ਼ਰਤਾਂ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨਾਕੇਬੰਦੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਸਰਵ-ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਸਮਝੌਤਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਈਰਾਨ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ ਓਮਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਕਰੀਬ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਾ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਓਮਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਲਮਾਰਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦੇ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰ ‘ਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲਾ

ਇਸ ਵਿਗੜਦੇ ਸਿਆਸੀ ਹਾਲਾਤ ਦਰਮਿਆਨ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਅਬੂ ਧਾਬੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਕੰਪਨੀ ਐਡਨੋਕ (ADNOC) ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ‘ਤੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ ਤੋਂ ਲੰਘਦੇ ਸਮੇਂ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਯੂ.ਏ.ਈ. ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਮਲਿਆਂ ਲੜੀ ਤਹਿਤ ਹੀ ਇਸ ਟੈਂਕਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਦਾਗੀ ਗਈ ਹੈ।

ADNOC ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਤੜਕੇ ਹੋਏ ਇਸ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਫਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਈਰਾਨ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਲੰਘਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੇ ਡੇਢ ਦਰਜਨ (12 ਤੋਂ ਵੱਧ) ਪੋਤਾਂ ‘ਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਡਰੋਨਾਂ ਨਾਲ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕ੍ਰਿਊ ਦਾ 1 ਮੈਂਬਰ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਜਦਕਿ 20 ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਹਨ।

ਜਹਾਜ਼ ‘ਚ ਲੱਗੀ ਅੱਗ ‘ਤੇ ਪਾਇਆ ਕਾਬੂ,

ਹਾਲਾਂਕਿ ADNOC ਵੱਲੋਂ ਹਮਲੇ ਦੀ ਸਟੀਕ ਜਗ੍ਹਾ ਜਾਂ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਸਾਂਝੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਪਰ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਮੈਰੀਟਾਈਮ ਟਰੇਡ ਓਪਰੇਸ਼ਨਜ਼ ਸੈਂਟਰ (UKMTO) ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਓਮਾਨ ਦੇ ਖਸਬ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ ‘ਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਲੱਗ ਗਈ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਟੀਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਅੱਗ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਸਮੇਤ ਚਾਲਕ ਦਲ (ਕ੍ਰਿਊ) ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ।

ਫਿਲਹਾਲ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਹੈ ਕਿ UKMTO ਵੱਲੋਂ ਦੱਸੀ ਗਈ ਘਟਨਾ ਉਹੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ADNOC ਦਾ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਜਿੱਥੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਹਮਲੇ ਜਾਰੀ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਸਟ੍ਰੇਟ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਓਮਾਨ ਇਸ ਰਣਨੀਤਕ ਜਲਮਾਰਗ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਆਪਸੀ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।