ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਵਰਤੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕਿਸਨੇ ਦਿੱਤਾ?” ਸੰਸਦ ‘ਚ ਹੰਗਾਮਾ

Updated On: 

29 Jul 2026 14:37 PM IST

Rahul Gandhi in Loksabha: ਪੇਪਰ ਲੀਕ ਵਿਰੋਧੀ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਬਹਿਸ ਦੌਰਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਤਿੱਖੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਫ਼ਰਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਜਾਇਜ਼ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀਆਂ। ਪਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕਿਸਨੇ ਦਿੱਤਾ? ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਆਰਐਸਐਸ 'ਤੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਬੋਲਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਘ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਵਰਤੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕਿਸਨੇ ਦਿੱਤਾ? ਸੰਸਦ ਚ ਹੰਗਾਮਾ

ਪੇਪਰ ਲੀਕ ਵਿਰੋਧੀ ਮੁੱਦੇ ‘ਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਬਹਿਸ ਦੌਰਾਨ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਤਿੱਖੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗੁੱਸਾ ਜਾਂ ਨਫ਼ਰਤ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀਆਂ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਜਾਇਜ਼ ਸੀ। ਦੇਸ਼ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਅਸਫਲ ਰਹੀ। ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਪੁਲਿਸ ਕਾਰਵਾਈ ਬਾਰੇ, ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ, “ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕਿਸਨੇ ਦਿੱਤਾ? ਕਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ‘ਤੇ ਪੈਲੇਟ ਗੰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ?”

ਇਸ ਬਹਿਸ ਦੌਰਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਰਾਹੁਲ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ ਨੇ ਹੰਗਾਮਾ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਪੀਕਰ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਤੱਥਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਜਿਹੇ ਗੰਭੀਰ ਆਰੋਪ ਨਾ ਲਗਾਉਣ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਪਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਅਖਿਲੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਨੇ ਦਖਲ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ। ਅਖਿਲੇਸ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਗੰਭੀਰ ਆਰੋਪ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਆਰਐਸਐਸ ‘ਤੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਬੋਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਧਰਮਿੰਦਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮੁਖੌਟਾ ਸਨ, ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲਾ ਆਰਐਸਐਸ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ। ਹੰਗਾਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਾਰਵਾਈ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਨਿਕਲਿਆ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਭਵਿੱਖ – ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ

ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਨਿਕਲਿਆ। “ਮੈਂ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਆਪਣਾ ਭਾਸ਼ਣ ਕਿੱਥੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਾਂ। ਜੰਤਰ-ਮੰਤਰ ‘ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਸਨ। ਭਾਜਪਾ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਸਹਿਮਤ ਹੋਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ,”। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੇ ਸਾਡੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਜੋ ਕੀਤਾ ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਗੁੱਸਾ ਸੀ, ਨਾ ਹਿੰਸਾ ਸੀ, ਨਾ ਹੀ ਨਫ਼ਰਤ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੀ।”

ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਦੋਸਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। “ਭਾਜਪਾ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਦੋਸਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਭੈਣ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ,ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ”। “ਹਰ ਭਾਰਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।”

Rahul Gandhi target modi govt on anti paper leak bill 2026 in lok sabha

ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਸੱਚ ਲਈ ਦੌੜਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। “ਸੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਲਈ ਮਿੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।” “ਮੈਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸਾਡੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਲਾਗਤ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ 8-10 ਘੰਟੇ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਜਨੂੰਨ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਸੱਚ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ। ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗੀ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਕਿਵੇਂ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਜਪਾ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਅੰਦੋਲਨ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹਨ। ਗਾਂਧੀ ਵੀ ਸੱਚ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਹੰਕਾਰੀ ਹੈ।”

ਅੰਧਭਗਤ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ-ਰਾਹੁਲ

ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਦੌਰਾਨ ਰਾਹੁਲ ਨੇ ‘ਅੰਧਭਗਤ’ ਅਤੇ ‘ਈਡੀਅਤ’ ਵਰਗੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੰਧਭਗਤ ਮੂਰਖ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਹੰਗਾਮਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਦੇ ਬਿਆਨ ‘ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਪੀਕਰ ਓਮ ਬਿਰਲਾ ਨੇ ਵੀ ਰਾਹੁਲ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ। ਸਪੀਕਰ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਨੂੰ ਬਿੱਲ ‘ਤੇ ਬੋਲਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।

ਰਿਜਿਜੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮਰਿਆਦਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੋਲੋਗੇ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸੁਣਾਂਗੇ।”

ਇਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਸਦੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਕਿਰੇਨ ਰਿਜਿਜੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਗੈਰ-ਸੰਸਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗੈਰ-ਸੰਸਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਰਿਜਿਜੂ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਰਿਆਦਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੋਲੋਗੇ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸੁਣਾਂਗੇ।

ਰਾਜਨਾਥ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਰਾਹੁਲ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਸੁਣੋ।”

ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਉਹ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਖਲ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੈਰ-ਸੰਸਦੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿਓ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ ਲਈ ਵੀ ਕਿਹਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਭਾਸ਼ਣ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

“ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਮਖੌਟਾ, ਸਿੱਖਿਆ ‘ਤੇ ਆਰਐਸਐਸ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ”

ਰਾਹੁਲ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਬੰਧਕ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਧਰਮਿੰਦਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਖੌਟਾ ਸਨ। ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲਾ ਆਰਐਸਐਸ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਘ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ‘ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਆਰਐਸਐਸ ਦੇਹਨ। ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਕਰਵਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਆਰਐਸਐਸ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੜ ਸਕਦੇ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਡਰ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਡਰ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ।

Follow Us