UNSC ‘ਚ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ, ਅੱਤਵਾਦੀ ਪਨਾਹਗਾਹਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ… BRICS ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਡਿਕਲਾਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀ-ਕੀ?

ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦਿਨਾਂ 18ਵਾਂ ਬ੍ਰਿਕਸ ਸੰਮੇਲਨ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਸੰਮੇਲਨ 2026 ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਖੁਦ ਬ੍ਰਿਕਸ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਸੰਮੇਲਨ ਨੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਬ੍ਰਿਕਸ ਐਲਾਨਨਾਮੇ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕਪਾਸੜ ਟੈਰਿਫ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕਪਾਸੜ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਤੱਕ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਓ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨਨਾਮੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੁਕਤਿਆਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਪੜਚੋਲ ਕਰੀਏ।

ਘੋਸ਼ਣਾ ਪੱਤਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ

1. BRICS ਦੀ ਮੂਲ ਭਾਵਨਾ

ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਿਕਸ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਸੀ ਸਤਿਕਾਰ, ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਸਮਾਨਤਾ, ਏਕਤਾ, ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ ਹਨ।

ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਬ੍ਰਿਕਸ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ:

• ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ
• ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ
• ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਪਰਕ

2. ਗਲੋਬਲ ਸਾਊਥ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ

• ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਉੱਭਰ ਰਹੀਆਂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ (EMDCs) ਗਲੋਬਲ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
• ਅਫਰੀਕਾ, ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਗਲੋਬਲ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ।
• ਬ੍ਰਿਕਸ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਲੋਬਲ ਸਾਊਥ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮੋਹਰੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਵਜੋਂ ਦੇਖਦਾ ਹੈ।

3. ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ

• ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ।
• ਇਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਜਮਹੂਰੀ, ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।
• ਯੂਐਨਐਸਸੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ।
• ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਲਈ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥਨ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ।
• ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਉੱਚ ਅਹੁਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

4. ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ

IMF ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਅੱਜ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਬ੍ਰੈਟਨ ਵੁੱਡਜ਼ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।

IMF ਕੋਟੇ ਅਤੇ ਵੋਟਿੰਗ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।

5. ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਵਪਾਰ

• WTO ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ-ਅਧਾਰਤ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।
• ਇਕਪਾਸੜ ਟੈਰਿਫ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਟੈਰਿਫ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ।
• ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆਵਾਦ ਕਾਰਨ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਚਰਚਾ।
• WTO ਦੇ ਵਿਵਾਦ ਨਿਪਟਾਰਾ ਵਿਧੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਬਹਾਲੀ ਦੀ ਮੰਗ।
• WTO ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਇਥੋਪੀਆ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੀ ਬੋਲੀ ਲਈ ਸਮਰਥਨ।
• ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਯੁੱਧ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

6. ਇਕਪਾਸੜ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ

• ਬ੍ਰਿਕਸ ਇਕਪਾਸੜ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸੈਕੰਡਰੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਬ੍ਰਿਕਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ, ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

7. ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਜੰਗਾਂ ਦਾ ਹੱਲ

• ਵਧ ਰਹੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ‘ਤੇ ਚਿੰਤਾ।
• ਟਕਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਗੱਲਬਾਤ, ਕੂਟਨੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਚੋਲਗੀ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।
• ਟਕਰਾਅ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਮੂਲ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰੋ।

8. ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਖ਼ਤਰੇ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ

• ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਜੋਖਮਾਂ ‘ਤੇ ਚਿੰਤਾ।
• ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਨਿਸ਼ਸਤਰੀਕਰਨ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਪ੍ਰਸਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਬਾਹਰੀ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ/ਮੱਧ ਪੂਰਬ

9. ਗਾਜ਼ਾ ਬਾਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਰੁਖ਼

• ਗਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜੰਗਬੰਦੀ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੱਕ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੁਕਾਵਟ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਫਲਸਤੀਨੀਆਂ ਦੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਉਜਾੜੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਗਾਜ਼ਾ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਜਾਂ ਭੂਗੋਲਿਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਫਲਸਤੀਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਸਮਰਥਨ ਦੁਹਰਾਇਆ।
• ਦੋ-ਰਾਜ ਹੱਲ ਲਈ ਸਮਰਥਨ।
• 1967 ਦੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਸੰਪੰਨ ਫਲਸਤੀਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪੂਰਬੀ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਹੋਵੇ।

10. ਇਜ਼ਰਾਈਲ-ਫਲਸਤੀਨ

• ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਸਿਵਲਿਅਨ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।
• ਗਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਦੇ ਢੰਗ ਵਜੋਂ ਭੁੱਖਮਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਨਿੰਦਾ।
• UNRWA ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਮਰਥਨ।

11. ਲੇਬਨਾਨ

• ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ।
• UNSC ਮਤਾ 1701 ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਲੇਬਨਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ।
• UNIFIL ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

12. ਸੀਰੀਆ

• ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ।
• ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੁਆਰਾ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਵਕਾਲਤ।
• ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਲੜਾਕਿਆਂ ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ।

13. ਸੁਡਾਨ

• ਸੁਡਾਨ ਵਿੱਚ ਵਿਗੜਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਕਟ ‘ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ।
• ਤੁਰੰਤ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਹੱਲ।
• ਅਫਰੀਕੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਅਫਰੀਕੀ ਹੱਲ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ

14. ਪਹਿਲਗਾਮ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ

• ਬ੍ਰਿਕਸ ਨੇ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2025 ਦੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ।
• ਘੋਸ਼ਣਾ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 26 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।
• ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਆਵਾਜਾਈ, ਅੱਤਵਾਦੀ ਵਿੱਤ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਨਾਹਗਾਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਜ਼ੀਰੋ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ।
• ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਰਮ, ਕੌਮੀਅਤ ਜਾਂ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

15. ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੁੱਧ ਸਹਿਯੋਗ

• ਬ੍ਰਿਕਸ ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਰਜ ਸਮੂਹ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ।
• ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੁੱਧ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।
• ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅੱਤਵਾਦ ‘ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸੰਮੇਲਨ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ।

16. ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ

• ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ, ਰੈਨਸਮਵੇਅਰ/ਖਤਰਨਾਕ ਸੌਫਟਵੇਅਰ, ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਡੀਪ ਫੇਕ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ।
• ਬ੍ਰਿਕਸ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ।
• ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਅੰਤਰ-ਸੰਚਾਲਿਤ ਡਿਜੀਟਲ ਵਾਤਾਵਰਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।

17. ਔਨਲਾਈਨ ਸਕੈਮ ਨੈੱਟਵਰਕ

• ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਧੋਖਾਧੜੀ ਅਤੇ ਘੁਟਾਲੇ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਖਤਰੇ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
• ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ।
• ਮਨੀ ਲਾਂਡਰਿੰਗ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤੀ।

18. ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਦੌਲਤ

• ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ, ਮਨੀ ਲਾਂਡਰਿੰਗ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।
• ਅਪਰਾਧਿਕ ਸੰਪਤੀਆਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਰਿਕਵਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਬ੍ਰਿਕਸ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ।

19. ਡਰੱਗ

• ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਉਤਪਾਦਨ, ਤਸਕਰੀ ਅਤੇ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਖ਼ਤਰਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
• ਬ੍ਰਿਕਸ-ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਵਿਰੋਧੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧੇ ਹੋਏ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ।
• ਪੁਲਾੜ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ‘ਤੇ ਕੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ?

20. ਪੁਲਾੜ ਸਹਿਯੋਗ

• ਬ੍ਰਿਕਸ ਰਿਮੋਟ ਸੈਂਸਿੰਗ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰੋ।
• ਪੁਲਾੜ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਬੋਲੋ।
• ਪੁਲਾੜ ਮਲਬੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਪੁਲਾੜ ਦੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿਓ।
• ਬ੍ਰਿਕਸ ਸਪੇਸ ਕੌਂਸਲ ਵੱਲ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰੋ।

21. ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਗੱਲ

• ਬਾਹਰੀ ਪੁਲਾੜ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।
• ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਢਾਂਚੇ ਵੱਲ ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਸਮਰਥਨ।

22. ਟਿਕਾਊ ਅਤੇ Inclusive ਗ੍ਰੋਥ

• ਬ੍ਰਿਕਸ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ Inclusive ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
• ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਰਜੀਹਾਂ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਪੜਾਵਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵਿਹਾਰਕ ਹੱਲਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।

23. ਗਲੋਬਲ ਅਸਮਾਨਤਾ

• ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਅਸਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਚੁਣੌਤੀ ਕਿਹਾ।
• ਕਿਹਾ ਕਿ ਗਰੀਬੀ ਦਾ ਖਾਤਮਾ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸ਼ਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
• ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੁਆਰਾ ਅਸਮਾਨਤਾ ‘ਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੈਨਲ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

24. ਸਿਹਤ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ

• ਬ੍ਰਿਕਸ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਿਹਤ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ।
• ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਸਿਹਤ ਕਵਰੇਜ ਲਈ ਲਚਕੀਲੇ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਪਹੁੰਚਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ।