ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਏਕਸਾਰ ਰਹਿਣ ‘ਤੇ ਲਚੀਲਾਪਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਰਕ : ਸੋਰਭ ਗੁਪਤਾ

Updated On: 

27 Jan 2026 15:29 PM IST

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਉਹਨਾਂ ਪੋਰਟਫੋਲਿਓਜ਼ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਥਿਰ ਮਾਰਕੇਟ-ਕੈਪ ਵੰਡ ਜਾਂ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਬਣਤਰਾਂ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੰਕਲਨ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਵਧੇਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬਾਟਮ-ਅਪ ਸਟਾਕ ਚੋਣ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਅਰਥਾਤ ਪੂੰਜੀ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿੰਨੀ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਨਾਲ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ—ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਸੂਚਕਾਂਕ ਦੀ ਗਤੀ ਦੁਆਰਾ।

ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਏਕਸਾਰ ਰਹਿਣ ਤੇ ਲਚੀਲਾਪਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਰਕ : ਸੋਰਭ ਗੁਪਤਾ

Sorbh Gupta, Senior Fund Manager Equity, Bajaj FinServ AMC

Follow Us On

ਸਾਈਡਵੇਜ਼ ਜਾਂ ਏਕਸਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਇਕਵਿਟੀ ਚੱਕਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਲਤ ਸਮਝੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਜਿਆਦਾ ਉਚਾਈ ਜਾਂ ਵਧੇਰੇ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਦੌਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਕਸਰ ਇਕ ਸੰਕਲਨ ਦੇ ਚਰਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਕਮਾਈਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਦੁਬਾਰਾ ਸੰਤੁਲਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਐਸੇ ਦੌਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਧੀਰਜ ਦੀ ਕਸੌਟੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪੋਰਟਫੋਲਿਓ ਬਣਾਵਟ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੰਗੂ ਚਰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਨਤੀਜੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦੀ ਥਾਂ ਰਣਨੀਤੀ, ਸੰਪਤੀ ਵੰਡ ਦੀ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸੋਰਭ ਗੁਪਤਾ, ਮੁਖੀ- ਇਕਵਿਟੀ, ਬਜਾਜ ਫਿਨਸਰਵ ਐਸੈੱਟ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਲਿਮਿਟਡ ਕਹਿੰਦ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ 2025 ਅੰਤ ਵੱਲ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਭਾਰਤੀ ਇਕਵਿਟੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਇਸ ਹਕੀਕਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਿਛਲੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਚੜ੍ਹਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਿਫਟੀ 50 ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਸੀਮਿਤ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦਿਸ਼ਾ-ਪੱਖੀ ਗਤੀ ਸੀਮਿਤ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਸੂਚਕਾਂਕ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਹਲਚਲ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਮੌਕਿਆਂ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸੰਕਲਨ ਕਰਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਉੱਚ ਡਿਸਪਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਖੇਤਰਾਂ, ਥੀਮਾਂ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਖੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਵੱਧਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਸਮਾਨ ਵਾਪਸੀ ਕਾਰਨ ਨੇਤ੍ਰਤਵ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬਦਲਾਅ ਹੁੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਮੁੱਖ ਸੂਚਕਾਂਕ ਸਥਿਰ ਲੱਗਣ।

ਇਹ ਪੋਰਟਫੋਲਿਓਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਉਹਨਾਂ ਪੋਰਟਫੋਲਿਓਜ਼ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਥਿਰ ਮਾਰਕੇਟ-ਕੈਪ ਵੰਡ ਜਾਂ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਬਣਤਰਾਂ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੰਕਲਨ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਵਧੇਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬਾਟਮ-ਅਪ ਸਟਾਕ ਚੋਣ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਅਰਥਾਤ ਪੂੰਜੀ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿੰਨੀ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਨਾਲ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ—ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਸੂਚਕਾਂਕ ਦੀ ਗਤੀ ਦੁਆਰਾ।

ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਲਚੀਲਾਪਨ ਵੱਡੇ ਫ਼ਾਇਦੇ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਲੇਕਸੀ ਕੈਪ ਰਣਨੀਤੀਆਂ, ਆਪਣੀ ਬਣਾਵਟ ਵੱਜੋਂ, ਏਕਸਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਉਚਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਠੋਰ ਮਾਰਕੇਟ-ਕੈਪ ਸੀਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਵੱਡੀ, ਮੱਧਮ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਕੈਪ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂੰਜੀ ਨੂੰ ਮੌਕਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੰਡਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਪੋਰਟਫੋਲਿਓ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਾਈ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਓਪਰੇਸ਼ਨਲ ਸਥਿਰਤਾ ਵਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਦਿੱਖ ਸੁਧਰਦੀ ਹੈ, ਵਧੀਆ ਵਿਕਾਸ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਚੁਣਿੰਦਾ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਲਚੀਲਾਪਨ ਛੋਟੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਾਰਕੀਟ ਟਾਈਮਿੰਗ ਨਾਲ ਗਲਤ ਨਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇਹ ਬਦਲਦੇ ਮੂਲ ਤੱਤਾਂ, ਸਬੰਧਿਤ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਕਮਾਈ ਦੇ ਰੁਝਾਨਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਇੱਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬਦਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਪੋਰਟਫੋਲਿਓ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਦੌਰਾਨ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਹੈ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ

ਇਹ ਲਚੀਲਾਪਨ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੇਗਾ-ਟਰੈਂਡਸ ਨਾਲ ਵੰਡ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਦੇ ਸੰਕਲਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੇਗਾ-ਟਰੈਂਡਸ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਰਥਿਕ ਗਤੀ, ਨੀਤੀਗਤ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਵਧਦੀ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਖਪਤ, ਆਰਥਿਕ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਫ਼ਾਰਮਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ, ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਅਤੇ ਵੈਲਨੈਸ, ਵਧਦੀ ਫ਼ਾਇਨੈਂਸ਼ਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ, ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਅਪਨਾਉਣ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦਾ ਇਕ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਆਪਕ ਮੌਕੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮਾਰਕੇਟ ਕੈਪ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੱਧਰਾਂ ਚ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਸਾਈਡਵੇਜ਼ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਮੇਗਾ-ਟਰੈਂਡਸ ਅਕਸਰ ਅਸਮਾਨ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਚੁਣਿੰਦੀ ਸਟਾਕ ਚੋਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਿਜ਼ਨੇਸ ਮਾਡਲ, ਸਾਵਧਾਨ ਪੂੰਜੀ ਵੰਡ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਕਾਰਜਾਨਵਯੀ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਸੰਕਲਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਉੱਚ-ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਬਿਨਾਂ ਵੱਡੇ ਰੈਲੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਤਿ-ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਦੇ।

ਪੈਮਾਨਾ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ

ਇਹ ਮੌਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਮਾਰਕੇਟ ਕੈਪ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਪੈਮਾਨਾ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਮੱਧਮ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਕਾਰਜਾਨਵਯੀ ਦੀ ਦਿੱਖ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫ਼ਲੈਕਸੀ ਕੈਪ ਪਹੁੰਚ ਪੋਰਟਫੋਲਿਓ ਨੂੰ ਇਸ ਪੂਰੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰ ਬਣਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਮੌਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂੰਜੀ ਵੰਡਦੀ ਹੈ।

ਇਤਿਹਾਸ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਕਲਨ ਦੇ ਦੌਰ ਅਕਸਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਅਗਲੇ ਵਾਧੇ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਵਿਭਿੰਨਕਰਣ ਸਿਰਫ਼ ਜੋਖ਼ਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਖੰਡ ਚੱਕਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੇੜ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ, ਵਿਭਿੰਨ ਪੋਰਟਫੋਲਿਓ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਥੀਮ ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰ ਹੋਏ ਕਈ ਵਿਕਾਸ ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਅਜਿਹੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸੰਕਲਨ ਵਿੱਚ ਹਨ ਪਰ ਆਰਥਿਕ ਤਰੱਕੀ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਲਚੀਲਾਪਨ ਕੋਈ ਤਕਨੀਕੀ ਚੋਣ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਰਣਨੀਤਿਕ ਲੋੜ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।