Yagya Guidelines: ਹਵਨ-ਪੂਜਾ ਦੌਰਾਨ ਉੱਠਣ ਦੀ ਗ਼ਲਤੀ ਕਦੇ ਨਾ ਕਰੋ, ਭੰਗ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਘਰ ਦੀ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ

Updated On: 

17 Apr 2026 17:33 PM IST

Yagya Guidelines: ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ, ਵਰਤ ਅਤੇ ਯੱਗ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਯੱਗ ਦੌਰਾਨ ਆਹੁਤੀ ਦਿੰਦੇ ਸਮੇਂ ਅਚਾਨਕ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਾਹਰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਿਓਤਿਸ਼ੀ ਡਾ. ਬਸਵਰਾਜ ਗੁਰੂਜੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਦ੍ਰਿੜ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਯੱਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਸਮੱਸਿਆ ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪੂਜਾ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ ਛੱਡਣਾ ਵਰਜਿਤ ਹੈ।

Yagya Guidelines: ਹਵਨ-ਪੂਜਾ ਦੌਰਾਨ ਉੱਠਣ ਦੀ ਗ਼ਲਤੀ ਕਦੇ ਨਾ ਕਰੋ, ਭੰਗ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਘਰ ਦੀ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ

ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ, ਵਰਤ ਅਤੇ ਯੱਗ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਯੱਗ ਦੌਰਾਨ ਆਹੁਤੀ ਦਿੰਦੇ ਸਮੇਂ ਅਚਾਨਕ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਾਹਰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਿਓਤਿਸ਼ੀ ਡਾ. ਬਸਵਰਾਜ ਗੁਰੂਜੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਦ੍ਰਿੜ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਯੱਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਸਮੱਸਿਆ ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪੂਜਾ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ ਛੱਡਣਾ ਵਰਜਿਤ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਸੰਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ। ਗੁਰੂਜੀ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਪੂਜਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੂਰੀ ਇਕਾਗਰਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਫੋਨ ਕਾਲ ਜਾਂ ਵੀਆਈਪੀ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਲਈ ਨਾ ਛੱਡੋ ਪੂਜਾ

ਗੁਰੂਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਫੋਨ ਕਾਲ ਆਉਣ, ਕਿਸੇ ਵੀਆਈਪੀ ਮਹਿਮਾਨ ਦੇ ਆਉਣ ਜਾਂ ਹੋਰ ਨਿੱਜੀ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਹਵਨ ਅਤੇ ਯੱਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਠ ਕੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗਣਪਤੀ ਹੋਮ, ਮ੍ਰਿਤੁੰਜੇ ਹੋਮ, ਸਤਿਆਨਾਰਾਇਣ ਹੋਮ, ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਹੋਮ, ਨਵਗ੍ਰਹਿ ਹੋਮ ਜਾਂ ਆਯੂਸ਼ ਹੋਮ ਵਰਗੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਾਰਜ ਦੌਰਾਨ, ਭਾਵੇਂ ਪੁਜਾਰੀ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਦਾ ਵਿਰਾਮ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਦੇਵੇ, ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਯੱਗਸ਼ਾਲਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੰਕਲਪ ਭੰਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਾਤਾ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪ੍ਰਸੰਗ

ਇਸ ਨਿਯਮ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ ਮਾਤਾ ਸੀਤਾ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਉਦਾਹਰਣ ਦਿੱਤਾ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਲਮੀਕਿ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਮਾਤਾ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵਰਤ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਨਿਯਮ ਦੇ ਉਲਟ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਉੱਠ ਕੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਅੱਗੇ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਉਪਾਸਨਾ ਜਾਂ ਵਰਤ ਦੌਰਾਨ ਆਸਥਾ, ਭਗਤੀ, ਦ੍ਰਿੜ ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਹੀ ਵਰਤ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਸਫ਼ਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਯੱਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਬਿਠਾਉਣਾ ਗਲਤ

ਗੁਰੂਜੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਸਮਾਗਮਾਂ ਜਾਂ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਰਾਜਨੇਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਪੂਜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲੋਕ ਉੱਠ ਕੇ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਪੂਜਾ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਉੱਠਣਾ ਪਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਪੂਜਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਸ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਪੂਜਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿਸੇ ਬਿਲਕੁਲ ਨਵੇਂ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਿਠਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂਜੀ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਦੇ ਦੱਸੇ ਹੋਏ ਮਾਰਗ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਕਾਰਜ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

Source – ਟੀਵੀ9 ਭਾਰਤਵਰਸ਼

Follow Us