Middle East War: ਮੁਸ਼ਕਲ ‘ਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਦਯੋਗ, ਬੰਦ ਹੋਣ ਕੰਢੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਤਾਂ ਗੈਸ ਦੀ ਘਾਟ ਨੇ ਵਧਾਈ ਹੋਟਲ ਮਾਲਿਕਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ
ਈਰਾਨ-ਇਜਰਾਈਲ ਜੰਗ ਦਾ ਅਸਰ ਹੁਣ ਜਮੀਨੀ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿੱਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਦੋਯਗਾਂ ਤੇ ਵੀ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਜਰ ਆਉਣ ਲੱਗਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਜਿੱਥੇ ਇੱਟਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਗੈਸ ਦੀ ਕਮੀ ਕਰਕੇ ਹੋਟਲ ਮਾਲਿਕ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਮਹਿੰਗਾਈ ਵੱਧਣ ਕਰਕੇ ਇੱਟਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਤਾਂ ਹੋਟਲ ਉਦਯੋਗ ਤੇ ਵੀ ਤਾਲਾ ਲਟਕਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਮੰਡਰਾ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਮੁਸ਼ਕਲ 'ਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਦਯੋਗ
ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ‘ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੰਗ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ, ਕੋਲਾ ਵਪਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਦੇ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ। ਵਧਦੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਕਾਰਨ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100 ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਬੰਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇੱਟਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ 1,000 ਰੁਪਏ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕੋਲਾ ਵਪਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕੋਲੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 10,000 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਲਾ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਆਯਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਲਾਗਤ ਅਸਮਾਨ ਛੂਹ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ 1,000 ਇੱਟਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ 7,000 ਰੁਪਏ ਸੀ, ਹੁਣ ਖਪਤਕਾਰ 8,000 ਰੁਪਏ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭੱਠਾ ਮਾਲਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਕੇਸ਼ ਅਗਰਵਾਲ ਬਬਲੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੋਲੇ ‘ਤੇ 18% ਜੀਐਸਟੀ, ਇੱਟਾਂ ‘ਤੇ 12% ਜੀਐਸਟੀ, ਅਤੇ ਲਗਭਗ 2.5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਮਾਈਨਿੰਗ ਫੀਸ ਨੇ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਇਸ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਆਖਰੀ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1,800 ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 100 ਦੇ ਕਰੀਬ ਬੰਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਆਪਣਾ ਕੋਲਾ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਕੋਲੇ ਨਾਲੋਂ ਮਹਿੰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਈ ਕੋਲਾ ਖਾਣਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਕੋਲੇ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਜਾਰੀ ਰਹੀ, ਤਾਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਭੱਠੇ ਵੀ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜਾਂ ਤੇ ਸੰਕਟ
ਇੱਟਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਉਸਾਰੀ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇੱਟਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਬਿਲਡਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਮ ਲੋਕ ਤੱਕ ਹਰ ਕੋਈ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਇੱਟਾਂ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸੰਜੀਵ ਗੁਪਤਾ, ਜ਼ੀਰਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਾਲਟੇਕ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਗੁਰੂਹਰਸਹਾਏ ਦੇ ਲਾਡਾ ਵੋਹਰਾ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦਖਲ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਨਾ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਉਦਯੋਗ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦੇ ਕੰਢੇ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਗਾ।
ਹੋਟਲ ਇੰਡਸਟਰੀ ਤੇ ਸੰਕਟ ਦੇ ਬਾਦਲ
ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਦਾ ਅਸਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੋਟਲ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਉਦਯੋਗ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵਪਾਰਕ ਐਲਪੀਜੀ ਗੈਸ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਕਾਰਨ, ਸਥਿਤੀ ਇਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਿਗੜ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਹੋਟਲਾਂ ਦੇ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਵੀ ਠੰਡੇ ਪੈ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਸੰਕਟ ਡੂੰਘਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਦੇ ਬਚਾਅ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਹੋਟਲ ਬੰਦ ਹੋਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਗੈਸ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀਰਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਹੋਟਲ ਹਾਈਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੋਟਲ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉੱਦਮੀਆਂ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਗੈਸ ਦੀ ਨਿਯਮਤ ਸਪਲਾਈ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਠੋਸ ਅਤੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰੇ। ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਮਾਲਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੋਟਲ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੈਸ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਨੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮਕਾਜ ਨੂੰ ਠੱਪ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉੱਦਮੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਛੋਟੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਔਸਤਨ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਪਾਰਕ ਐਲਪੀਜੀ ਸਿਲੰਡਰ ਵਰਤਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦਰਮਿਆਨੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਪੰਜ ਤੋਂ ਛੇ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਵੱਡੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਸ ਜਾਂ ਵੱਧ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਗੈਸ ਸਪਲਾਈ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਸਿੰਗਲ-ਬਰਨਰ ਡੀਜ਼ਲ ਭੱਠੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ
ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿੰਗਲ-ਬਰਨਰ ਡੀਜ਼ਲ ਭੱਠੀ ਦੀ ਕੀਮਤ, ਜਿਸਦੀ ਕੀਮਤ ਪਹਿਲਾਂ ਅੱਠ ਤੋਂ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਹੁਣ 30 ਤੋਂ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਵਿਕਲਪ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬਦਲੇ ਗਏ ਮੇਨੂ ਕਾਰਡ
ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਮਰਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗੈਸ ਸੰਕਟ ਕਾਰਨ, ਹੋਟਲ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੇਨੂ ਕਾਰਡ ਸੀਮਤ ਕਰਨੇ ਪੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਚੋਣਵੀਆਂ ਡਿਸ਼ੇਜ ਹੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਅਮਰਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੁਝ ਛੋਟੇ ਹੋਟਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬੰਦ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਸਥਿਤੀ ਜਲਦੀ ਨਾ ਸੁਧਰੀ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।