ਕਿਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਮਨਪਸੰਦ ਹੈੱਡਫੋਨ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਨਾਂ ਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਤਾਂ ਨਹੀਂ? ਜਾਣੋ ਲਗਾਤਾਰ ਈਅਰਫੋਨ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨੁਕਸਾਨ
ਅੱਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ, ਲੈਪਟਾਪ ਅਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਕੰਮ ਦੇ ਵਧਦੇ ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਕਈ-ਕਈ ਘੰਟੇ ਹੈੱਡਫੋਨ ਜਾਂ ਈਅਰਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਸੰਗੀਤ ਸੁਣਨਾ ਹੋਵੇ, ਫ਼ੋਨ ਕਾਲਾਂ ਅਟੈਂਡ ਕਰਨੀਆਂ ਹੋਣ ਜਾਂ ਦਫ਼ਤਰੀ ਮੀਟਿੰਗਾਂ, ਹੈੱਡਫੋਨ ਸਾਡੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਇੱਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
Image Credit source: Getty Images
ਅੱਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ, ਲੈਪਟਾਪ ਅਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਕੰਮ ਦੇ ਵਧਦੇ ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਕਈ-ਕਈ ਘੰਟੇ ਹੈੱਡਫੋਨ ਜਾਂ ਈਅਰਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਸੰਗੀਤ ਸੁਣਨਾ ਹੋਵੇ, ਫ਼ੋਨ ਕਾਲਾਂ ਅਟੈਂਡ ਕਰਨੀਆਂ ਹੋਣ ਜਾਂ ਦਫ਼ਤਰੀ ਮੀਟਿੰਗਾਂ, ਹੈੱਡਫੋਨ ਸਾਡੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਇੱਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਅਤੇ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੈੱਡਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ‘ਤੇ ਬੁਰਾ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਸੁਣਨਾ, ਲਗਾਤਾਰ ਕਈ ਘੰਟੇ ਹੈੱਡਫੋਨ ਲਗਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਜਾਂ ਮਾੜੀ ਕੁਆਲਿਟੀ ਦੇ ਈਅਰਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਸਮੱਸਿਆ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਭਾਰੀਪਨ ਜਾਂ ਮਾਮੂਲੀ ਜਿਹੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੁਸੀਬਤ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਤੀ ਸੁਚੇਤ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ।
ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੌਲਾਨਾ ਆਜ਼ਾਦ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਈ.ਐਨ.ਟੀ (ENT) ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਐਚ.ਓ.ਡੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡਾ. ਰਵੀ ਮੇਹਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹੈੱਡਫੋਨ ਦੀ ਸਹੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਬੇਹੱਦ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਰਮਿਆਨੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਸੁਣੋ ਜਾਂ ਕਾਲ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਪਰਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਬਾਅ ਨਾ ਪਵੇ। ਲਗਾਤਾਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਹੈੱਡਫੋਨ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕਰੋ ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬ੍ਰੇਕ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਧੀਆ ਕੁਆਲਿਟੀ ਅਤੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਹੈੱਡਫੋਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖਿਚਾਅ ਜਾਂ ਦਬਾਅ ਨਾ ਪਵੇ। ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਨਿਯਮਤ ਸਫਾਈ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਫਾਈ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਿੱਖੀ ਜਾਂ ਨੁਕੀਲੀ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਕਾਲ ਜਾਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਹੈੱਡਫੋਨ ਹਟਾ ਕੇ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਦਿਓ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣਾ ਬਿਹਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ਕੰਨਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਨਾ ਰੱਖਣ ‘ਤੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ?
ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘੱਟ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਾਰਨ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਝਨਝਨਾਹਟ, ਦਰਦ ਜਾਂ ਭਾਰੀਪਨ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਣੀ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਨੀਂਦ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ (Focus) ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ‘ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਨੁਕਤੇ:
ਬਹੁਤ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਚੋ।
ਹਰ ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਹੈੱਡਫੋਨ ਤੋਂ ਬ੍ਰੇਕ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ।
ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਰੱਖੋ।
ਖਰਾਬ ਜਾਂ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਈਅਰਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਨਾ ਕਰੋ।
ਕੋਈ ਵੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।