ਅੱਜ ਅਤੇ ਕੱਲ੍ਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਉਂ ਮਨਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ? ਇੱਥੇ ਜਾਣੋ

ਅੱਜ ਅਤੇ ਕੱਲ੍ਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਉਂ ਮਨਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ? (Image Credit source: PTI)

ਇਸ ਸਾਲ ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ‘ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਜ, 14 ਜਨਵਰੀ, 2026, ਜਾਂ ਕੱਲ੍ਹ 15 ਜਨਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ‘ਚ ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਅੱਜ ਤੇ ਕੱਲ੍ਹ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਮਨਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹਨ, ਜੋ ਜੋਤਿਸ਼, ਕੈਲੰਡਰ, ਪਰੰਪਰਾ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਆਓ ਪੂਰੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਸਰਲ ਸ਼ਬਦਾਂ ‘ਚ ਸਮਝੀਏ।

ਤਾਰੀਖਾਂ ਬਾਰੇ ਭੰਬਲਭੂਸਾ ਕਿਉਂ ਹੈ?

ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਉਦੋਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਧਨੁ ਰਾਸ਼ੀ ਛੱਡ ਕੇ ਮਕਰ ਰਾਸ਼ੀ ‘ਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋਤਸ਼ੀ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੇ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਅਸਹਿਮਤ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਰਜ ਅੱਜ, 14 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ 3:13 ਵਜੇ ਮਕਰ ਰਾਸ਼ੀ ‘ਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਕੁੱਝ ਬਨਾਰਸ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਰਾਤ 9:19 ਵਜੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਕਾਰਨ, ਤਿਉਹਾਰ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ‘ਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਅੱਜ 14 ਜਨਵਰੀ ਕਿੱਥੇ ਮਨਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ?

ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੈਲੰਡਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੂਰਜ ਦਾ ਗੋਚਰ ਅੱਜ ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁੱਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ‘ਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਗੁਜਰਾਤ ਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ: ਇੱਥੇ, ਉੱਤਰਾਇਣ ਅਤੇ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਣ ਦੇ ਮੁੱਖ ਜਸ਼ਨ ਅੱਜ ਮਨਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ: ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ‘ਚ ਥਾਈ ਪੋਂਗਲ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਿਨ ਅੱਜ, 14 ਜਨਵਰੀ ਹੈ।

ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਂ: ਦ੍ਰਿਕ ਪੰਚਾਂਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਂ ਅੱਜ ਦੁਪਹਿਰ 3:13 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 5:45 ਵਜੇ ਤੱਕ ਹੋਵੇਗਾ।

ਕੱਲ੍ਹ (15 ਜਨਵਰੀ) ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਕਿਉਂ ਮਨਾਈ ਜਾਵੇਗੀ?

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਿਹਾਰ ਤੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ 15 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਉਣਾ ਵਧੇਰੇ ਢੁਕਵਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨ।

ਉਦਯ ਤਿਥੀ ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪਰੰਪਰਾ

ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ‘ਚ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਤਾਰੀਖ਼ ਸੂਰਜ ਉਦਯ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਪੂਰੇ ਦਿਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਸੂਰਜ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਅੱਜ ਦੁਪਹਿਰ ਜਾਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੁੱਖ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਦਾਨ ਕੱਲ੍ਹ, 15 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਉਦਯ ਤਿਥੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਣਗੇ।

ਸ਼ਤਿਲਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਤੇ ਚਾਵਲ ਦਾ ਧਰਮਸੰਕਟ

ਇਸ ਸਾਲ, ਸਟਤਿਲਾ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਵੀ 14 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ‘ਚ, ਏਕਾਦਸ਼ੀ ‘ਤੇ ਚਾਵਲ ਖਾਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ‘ਖਿਚੜੀ’ ਹੈ, ਜੋ ਚੌਲਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਇਸ ਲਈ, ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ 14 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਖਿਚੜੀ ਨਹੀਂ ਖਾ ਸਕਦੇ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ 15 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਉਣਗੇ।

ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ‘ਚ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਬਾਰੇ ਕੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ?

ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ ਸਥਿਤ ਜੋਤਸ਼ੀ ਪੰਡਿਤ ਦਿਵਾਕਰ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ। ਧਰਮ ਸਿੰਧੂ ਤੇ ਨਾਰਦ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦੁਪਹਿਰ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, 15 ਜਨਵਰੀ ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਨਹਾਉਣਾ ਤੇ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।

ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਸਹੀ ਹੈ?

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਪਰੰਪਰਾ ਤੇ ਕੈਲੰਡਰ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ 15 ਜਨਵਰੀ ਦੀ ਸਵੇਰ ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆਂ ‘ਚ ਦਾਨ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੇ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਣ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ 14 ਜਨਵਰੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

Disclaimer: ਇਸ ਖ਼ਬਰ ‘ਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਤੇ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। TV9 ਪੰਜਾਬੀ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।