01-09- 2025
TV9 Punjabi
Author: Ramandeep Singh
ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਸਵਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ ਗਣੇਸ਼ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਇੱਕ ਚੂਹਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੇ ਵਾਹਨ ਦਾ ਕੀ ਨਾਮ ਹੈ।
ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਚੂਹੇ ਦਾ ਨਾਮ ਮੁਸ਼ਕਰਾਜ ਹੈ। ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਮੁਸ਼ਤਰਾਜ ਨੂੰ ਡਿੰਕ ਜਾਂ ਕਰੌਂਚ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੇ ਵਾਹਨ ਮੁਸ਼ਕਰਾਜ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਇੱਕ ਗੰਧਰਵ ਜਾਂ ਰਾਖਸ਼ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਈ।
ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੇ ਵਾਹਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਮ ਮੁਸ਼ਕਰਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ 'ਚੂਹਾ ਰਾਜਾ'। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਸਾਰੇ ਚੂਹਿਆਂ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਿੰਕ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਗੰਧਰਵ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਵਾਰੀ ਬਣਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਡਿੰਕ ਨੂੰ ਮੂਸ਼ਕ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਜਨਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਣੇਸ਼ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕ੍ਰੌਂਚ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਗੰਧਰਵ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਸੌਭਾਰੀ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਚੂਹਾ ਬਣਨ ਦਾ ਸਰਾਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਬਣੇ।
ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਮੁਸ਼ਕਰਾਜ, ਡਿੰਕ ਜਾਂ ਕ੍ਰੌਂਚ ਨਾਮ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਵਜੋਂ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੁਸ਼ਕਰਾਜ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।